Η υπόθεση μιας 19χρονης στο Λος Άντζελες φέρνει αντιμέτωπες Meta, TikTok και YouTube με κατηγορίες για εθιστικό σχεδιασμό και ψυχική βλάβη νέων χρηστών, ανοίγοντας τον δρόμο για χιλιάδες αγωγές κατά του Big Tech
Μια δίκη με δυνητικά ιστορικές συνέπειες για τη βιομηχανία της τεχνολογίας ξεκινά στο Λος Άντζελες, καθώς οι κολοσσοί των μέσων κοινωνικής δικτύωσης καλούνται για πρώτη φορά να υπερασπιστούν τον ίδιο τον σχεδιασμό των πλατφορμών τους απέναντι σε κατηγορίες ότι εθίζουν παιδιά και εφήβους.
Στο Ανώτερο Δικαστήριο της Κομητείας του Λος Άντζελες, ενώπιον της δικαστή Κάρολιν Κουλ, εκδικάζεται αγωγή σε βάρος των Alphabet (YouTube), ByteDance (TikTok) και Meta (Instagram), με επίκεντρο την υπόθεση μιας 19χρονης γυναίκας από την Καλιφόρνια, η οποία αναφέρεται στα δικαστικά έγγραφα με τα αρχικά K.G.M. Η επιλογή των ενόρκων ξεκινά σήμερα, ενώ η ακροαματική διαδικασία αναμένεται να αρχίσει την πρώτη εβδομάδα του Φεβρουαρίου.
Η ενάγουσα υποστηρίζει ότι εθίστηκε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης από μικρή ηλικία, λόγω μηχανισμών και αλγορίθμων που έχουν σχεδιαστεί για να μεγιστοποιούν τον χρόνο παραμονής των χρηστών. Σύμφωνα με την αγωγή, η συνεχής έκθεση σε τέτοιο περιεχόμενο συνέβαλε σε σοβαρή επιδείνωση της ψυχικής της υγείας, με κατάθλιψη, διατροφικές διαταραχές, ψυχιατρική νοσηλεία και αυτοκτονικές σκέψεις.
Η έκβαση της δίκης θεωρείται κρίσιμη, καθώς ενδέχεται να λειτουργήσει ως «πιλότος» για εκατοντάδες – αν όχι χιλιάδες – παρόμοιες αγωγές που εκκρεμούν σε πολιτειακά και ομοσπονδιακά δικαστήρια σε όλη τη χώρα. Νομικοί παρατηρητές εκτιμούν ότι μια καταδικαστική απόφαση θα μπορούσε να προκαλέσει κύμα νέων διεκδικήσεων αποζημιώσεων, ανάλογο με εκείνο που αντιμετώπισε η καπνοβιομηχανία τις δεκαετίες του 1990 και του 2000.
Ιδιαίτερη βαρύτητα έχει το γεγονός ότι στη δίκη αναμένεται να καταθέσει ως μάρτυρας και ο συνιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της Meta, Μαρκ Ζάκερμπεργκ, γεγονός που υπογραμμίζει τη σημασία της υπόθεσης για τον τεχνολογικό κολοσσό.
Οι εταιρείες κοινωνικής δικτύωσης υποστηρίζουν ότι καλύπτονται από το Άρθρο 230 του Νόμου περί Ευπρέπειας στις Επικοινωνίες των ΗΠΑ, το οποίο περιορίζει την ευθύνη τους για το περιεχόμενο που αναρτούν οι χρήστες. Ωστόσο, η συγκεκριμένη υπόθεση δεν εστιάζει στο περιεχόμενο καθεαυτό, αλλά – όπως τονίζουν οι ενάγοντες – στα επιχειρηματικά μοντέλα και στους αλγορίθμους που, κατά τους ισχυρισμούς, έχουν σχεδιαστεί ώστε να εκμεταλλεύονται την ευαλωτότητα των ανηλίκων.
«Δεν κατηγορούμε τις πλατφόρμες επειδή δεν αφαίρεσαν επιβλαβές περιεχόμενο», δήλωσε στο AFP ο Μάθιου Μπέργκμαν, ιδρυτής του Νομικού Κέντρου για τα Θύματα των Κοινωνικών Μέσων, που εμπλέκεται σε περισσότερες από 1.000 παρόμοιες υποθέσεις. «Τις κατηγορούμε επειδή δημιούργησαν συστήματα που στοχεύουν παιδιά και τα κρατούν εθισμένα, προβάλλοντας όχι αυτό που επιλέγουν, αλλά αυτό που τα καθηλώνει».
Παράλληλα, το Snapchat επιβεβαίωσε πρόσφατα ότι κατέληξε σε εξωδικαστικό συμβιβασμό, αποφεύγοντας την αστική δίκη στην οποία ήταν επίσης διάδικος μαζί με τις Meta, TikTok και YouTube. Οι όροι της συμφωνίας δεν έγιναν γνωστοί.
Ενόψει της δίκης, οι εταιρείες έχουν εντείνει τις δημόσιες παρεμβάσεις τους, προβάλλοντας εργαλεία γονικού ελέγχου και πρωτοβουλίες για την «ψηφιακή ευεξία» των ανηλίκων, σε μια προσπάθεια να πείσουν την κοινή γνώμη ότι λαμβάνουν μέτρα προστασίας.
Η απόφαση των ενόρκων αναμένεται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς θα κρίνει αν τα αμερικανικά δικαστήρια είναι έτοιμα να αναγνωρίσουν νομική ευθύνη όχι απλώς για το περιεχόμενο των social media, αλλά για τον ίδιο τον τρόπο με τον οποίο αυτά έχουν σχεδιαστεί και λειτουργούν.
(Πληροφορίες: Reuters, AFP)
About The Author
