
Τα περισσότερα από τα 15 θύματα δεν πέθαναν από πνιγμό αλλά από σοβαρά τραύματα στο κεφάλι • Αντικρουόμενες εκδοχές μεταξύ ακτοφυλακής και επιζώντων
Νέα δεδομένα για την πολύνεκρη σύγκρουση στα ανοιχτά της Χίου, στις 3 Φεβρουαρίου, φέρνει στο φως δημοσίευμα του Reuters, εγείροντας κρίσιμα ερωτήματα για τις συνθήκες υπό τις οποίες έχασαν τη ζωή τους 15 Αφγανοί μετανάστες. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα των νεκροψιών που επικαλείται το διεθνές πρακτορείο, οι περισσότεροι από τους νεκρούς υπέκυψαν σε σοβαρές κρανιακές και εγκεφαλικές κακώσεις και όχι από πνιγμό.
Το περιστατικό, ένα από τα πιο θανατηφόρα που έχουν σημειωθεί τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα, αφορά σύγκρουση σκάφους της ελληνικής ακτοφυλακής με λέμβο που μετέφερε περίπου 39 άτομα. Η πρόσκρουση είχε ως αποτέλεσμα την ανατροπή της λέμβου και τον θάνατο 15 ανθρώπων, ενώ τραυματίστηκαν 24 μετανάστες και τρία μέλη του πληρώματος της ακτοφυλακής.
Τα ευρήματα των ιατροδικαστικών εκθέσεων
Σύμφωνα με δικαστικά έγγραφα που είδε το Reuters, σε αρκετές περιπτώσεις ως αιτία θανάτου αναγράφεται «σοβαρές κρανιακές και εγκεφαλικές κακώσεις», ενώ σε ορισμένες εκθέσεις γίνεται λόγος και για τραύματα στο στήθος. Σε μία περίπτωση καταγράφεται «κρανιακές και εγκεφαλικές κακώσεις και επακόλουθος πνιγμός».
Τα ευρήματα αυτά αναμένεται να εντείνουν το ενδιαφέρον των ερευνητικών αρχών ως προς τη φύση και την ένταση της πρόσκρουσης. Φωτογραφίες που έδωσε στη δημοσιότητα η ακτοφυλακή μετά το συμβάν εμφανίζουν το περιπολικό σκάφος με ελαφρές γρατζουνιές.
Παράλληλα, έχει ήδη ξεκινήσει ποινική έρευνα για τις συνθήκες της σύγκρουσης.
Αντίθετες μαρτυρίες για τις συνθήκες της σύγκρουσης
Η επίσημη εκδοχή της ακτοφυλακής αναφέρει ότι η λέμβος των μεταναστών ταξίδευε χωρίς φώτα πλοήγησης και αγνόησε σήματα και προειδοποιήσεις για να σταματήσει. Σύμφωνα με την ίδια εκδοχή, η λέμβος φέρεται να άλλαξε απότομα πορεία, με αποτέλεσμα να προσκρούσει στο περιπολικό σκάφος.
Ωστόσο, πέντε επιζώντες, των οποίων τις καταθέσεις εξέτασε το Reuters, περιγράφουν διαφορετική εικόνα. Όπως υποστηρίζουν, δεν υπήρξε καμία προειδοποίηση ούτε ηχητικό σήμα πριν από τη σύγκρουση. «Δεν στρίψαμε καθόλου, δεν ακούσαμε σειρήνα», φέρονται να καταθέτουν, ενώ αναφέρουν ότι είδαν φως να πλησιάζει λίγο πριν την πρόσκρουση. Μετά το συμβάν, σύμφωνα με τις ίδιες μαρτυρίες, πτώματα εντοπίστηκαν μέσα στη λέμβο.
Οι επιζώντες δηλώνουν επίσης ότι δεν αναγνωρίζουν τον 31χρονο Μαροκινό, ο οποίος έχει συλληφθεί και κρατείται εν αναμονή δίκης με κατηγορίες, μεταξύ άλλων, για διακίνηση μεταναστών και πρόκληση του θανατηφόρου δυστυχήματος. Ο ίδιος αρνείται τις κατηγορίες.
Αξιωματούχοι της ακτοφυλακής δεν σχολίασαν το περιεχόμενο των ιατροδικαστικών εκθέσεων, επικαλούμενοι την εν εξελίξει έρευνα.
Το ευρύτερο πλαίσιο
Η Ελλάδα, που βρέθηκε στην πρώτη γραμμή της προσφυγικής και μεταναστευτικής κρίσης το 2015-2016, υποστηρίζει ότι ενεργεί σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο και τα ανθρώπινα δικαιώματα, επισημαίνοντας ότι η ακτοφυλακή της έχει διασώσει δεκάδες χιλιάδες ανθρώπους τα τελευταία χρόνια.
Από το 2019, ωστόσο, η χώρα έχει υιοθετήσει αυστηρότερη μεταναστευτική πολιτική, γεγονός που έχει προκαλέσει κριτική από οργανώσεις υπεράσπισης ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Υπενθυμίζεται ότι το 2023 εκατοντάδες μετανάστες έχασαν τη ζωή τους σε ναυάγιο ανοιχτά της Πύλου, σε υπόθεση που επίσης συνοδεύτηκε από καταγγελίες για τον ρόλο της ακτοφυλακής και διερευνάται ακόμη από ναυτικό δικαστήριο.
Η υπόθεση της Χίου προστίθεται σε μια σειρά περιστατικών που επαναφέρουν στο προσκήνιο το ζήτημα των επιχειρήσεων επιτήρησης και διάσωσης στο Αιγαίο, με την τελική αποτίμηση των ευθυνών να εξαρτάται από τα πορίσματα της εν εξελίξει δικαστικής διερεύνησης.
(Πληροφορίες: Reuters)



