
Στο μικροσκόπιο της Ευρωπαϊκή Επιτροπή η πώληση παράνομων προϊόντων, ο «εθιστικός» σχεδιασμός και η αδιαφάνεια του αλγορίθμου – Πιθανά πρόστιμα έως 6% του ετήσιου κύκλου εργασιών βάσει της Digital Services Act
Επίσημη διαδικασία κατά της πλατφόρμας ηλεκτρονικού εμπορίου Shein κίνησε η Ευρωπαϊκή Ένωση, στο πλαίσιο της Πράξης για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (DSA), με αφορμή την υπόθεση πώλησης κούκλων σεξ που φέρονται να φέρουν παιδικά χαρακτηριστικά, καθώς και για μια σειρά ακόμη πιθανών παραβιάσεων της ευρωπαϊκής νομοθεσίας.
Η έρευνα διενεργείται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η οποία εξετάζει αν η κινεζικής προέλευσης πλατφόρμα –με έδρα πλέον στη Σιγκαπούρη και δραστηριότητα σε ολόκληρη την ευρωπαϊκή αγορά– συμμορφώνεται με τις αυξημένες υποχρεώσεις που επιβάλλει ο DSA στις πολύ μεγάλες διαδικτυακές πλατφόρμες.
Σύμφωνα με την Επιτροπή, η διαδικασία αφορά τρεις βασικούς άξονες:
Πρώτον, τα συστήματα που εφαρμόζει η Shein για τον εντοπισμό και τον περιορισμό της πώλησης παράνομων προϊόντων εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στο πλαίσιο αυτό εξετάζεται και η διαθεσιμότητα προϊόντων που θα μπορούσαν να εμπίπτουν στην κατηγορία υλικού σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών, όπως κούκλες σεξ που προσομοιάζουν σε ανήλικα πρόσωπα.
Δεύτερον, οι κίνδυνοι που συνδέονται με τον λεγόμενο «εθιστικό σχεδιασμό» της υπηρεσίας. Η Επιτροπή ερευνά πρακτικές όπως η παροχή πόντων, ανταμοιβών ή άλλων κινήτρων για αυξημένη συμμετοχή των χρηστών, προκειμένου να διαπιστωθεί εάν δημιουργούνται επιβλαβή μοτίβα χρήσης που ενδέχεται να επηρεάζουν την ευημερία των καταναλωτών και ιδίως των ανηλίκων. Παράλληλα εξετάζεται κατά πόσο η εταιρεία έχει λάβει επαρκή μέτρα για τον μετριασμό των σχετικών κινδύνων.
Τρίτον, η διαφάνεια των συστημάτων συστάσεων που χρησιμοποιεί η πλατφόρμα για την προβολή προϊόντων και περιεχομένου. Βάσει του DSA, οι πολύ μεγάλες πλατφόρμες οφείλουν να γνωστοποιούν τις βασικές παραμέτρους των αλγορίθμων σύστασης και να προσφέρουν στους χρήστες τουλάχιστον μία εύκολα προσβάσιμη επιλογή που δεν βασίζεται στην κατάρτιση προφίλ.
Εφόσον επιβεβαιωθούν οι παραβάσεις, η Shein ενδέχεται να βρεθεί αντιμέτωπη με σημαντικά πρόστιμα, τα οποία μπορούν να φθάσουν έως και το 6% του παγκόσμιου ετήσιου κύκλου εργασιών της, όπως προβλέπει η ευρωπαϊκή νομοθεσία.
Σε δήλωσή του προς το Γαλλικό Πρακτορείο, εκπρόσωπος της εταιρείας ανέφερε ότι η Shein «αντιμετωπίζει με μεγάλη σοβαρότητα τις υποχρεώσεις της βάσει του DSA» και ότι «ανέκαθεν συνεργαζόταν πλήρως με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και θα συνεχίσει να το κάνει καθ’ όλη τη διάρκεια της διαδικασίας».
Η κίνηση της επίσημης διαδικασίας δεν προδικάζει το τελικό αποτέλεσμα της έρευνας. Η Επιτροπή θα συνεχίσει να συλλέγει αποδεικτικά στοιχεία, αποστέλλοντας αιτήματα παροχής πληροφοριών στην εταιρεία ή σε τρίτους, πραγματοποιώντας ενέργειες παρακολούθησης και, εφόσον απαιτηθεί, συνεντεύξεις.
Στη διαδικασία θα συμμετάσχει και ο ιρλανδικός συντονιστής ψηφιακών υπηρεσιών, Coimisiún na Meán, ως αρμόδια εθνική αρχή στη χώρα εγκατάστασης της Shein εντός της ΕΕ.
Η πράξη για τις ψηφιακές υπηρεσίες δεν προβλέπει συγκεκριμένο χρονικό όριο για την ολοκλήρωση μιας τέτοιας διαδικασίας. Η διάρκειά της θα εξαρτηθεί από την πολυπλοκότητα της υπόθεσης, τον βαθμό συνεργασίας της εταιρείας και την άσκηση των δικαιωμάτων υπεράσπισης. Παράλληλα, η Επιτροπή διατηρεί τη δυνατότητα να επιβάλει προσωρινά μέτρα, να εκδώσει απόφαση μη συμμόρφωσης ή να αποδεχθεί δεσμεύσεις της εταιρείας για την αποκατάσταση των επίμαχων ζητημάτων.



