Τουλάχιστον 46 δημόσια νοσοκομεία δεν παρέχουν δωρεάν πρόσβαση σε νόμιμη άμβλωση, ενώ περιορισμοί και γραφειοκρατικά εμπόδια θέτουν σε κίνδυνο το δικαίωμα των γυναικών στην αυτοδιάθεση του σώματός τους
Πρόσφατο δημοσίευμα του του News 24/7 αποκάλυψε ότι τουλάχιστον 46 από τα 80 δημόσια νοσοκομεία της Ελλάδας αρνούνται την παροχή δωρεάν και ασφαλούς άμβλωσης, θέτοντας σε διακινδύνευση τα αναπαραγωγικά δικαιώματα των γυναικών. Συγκεκριμένα, 57,5% των νοσοκομείων δήλωσαν ότι δεν πραγματοποιούν αμβλώσεις, 33,7% ανταποκρίθηκαν θετικά και 8,7% απέφυγαν να απαντήσουν με “ναι” ή “όχι”.
Σύμφωνα με τον ελληνικό Ποινικό Κώδικα, η άμβλωση είναι νόμιμη μέχρι τη 12η εβδομάδα κύησης ή μέχρι τη 19η σε περιπτώσεις εγκυμοσύνης από βιασμό, αποπλάνηση ανήλικης, αιμομιξία ή κατάχρηση γυναίκας ανίκανης να αντισταθεί. Επιτρέπεται επίσης μέχρι το τέλος της κύησης σε περίπτωση σοβαρής ανωμαλίας του εμβρύου. Η άρνηση ή η δυσχερής πρόσβαση σε δημόσιες νοσοκομειακές δομές καταστρατηγεί στην πράξη αυτό το δικαίωμα. Παρά το γεγονός ότι το Σύνταγμα δεν κατοχυρώνει ρητώς το δικαίωμα στην άμβλωση, το άρθρο 5 παρ. 1 προστατεύει την ελεύθερη ανάπτυξη της προσωπικότητας, στην οποία εμπίπτει και η αναπαραγωγική ελευθερία. Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων έχει αποφανθεί ότι το δικαίωμα πρόσβασης στη νόμιμη άμβλωση εμπίπτει στο προστατευτικό πεδίο του άρθρου 8 της ΕΣΔΑ (βλ. ΕΔΔΑ, R.R. κατά Πολωνίας, αριθ. προσφυγής 27617/04, P. και S. κατά Πολωνίας, αριθ. προσφυγής 57375/08).
Σύμφωνα με νεότερο ρεπορτάζ, οι Υγειονομικές Περιφέρειες απάντησαν σε σχετικό ερώτημα του Υπουργείου Υγείας. Από τα στοιχεία προκύπτει ότι 12 νοσοκομεία δεν πραγματοποιούν εθελούσιες διακοπές κύησης, συγκεκριμένα τα νοσοκομεία Νάξου, Λήμνου, Κατερίνης, Βέροιας, Έδεσσας, Γιαννιτσών, Κοζάνης, Πτολεμαΐδας, Καστοριάς, Θήβας, Καρύστου και Χανίων.
Το κράτος οφείλει να διασφαλίζει την άμεση και ασφαλή πρόσβαση στη νόμιμη άμβλωση για όλες τις γυναίκες στην επικράτεια, χωρίς η άσκηση του δικαιώματος να επηρεάζεται από τον τόπο διαμονής, τις ηθικοπολιτικές αντιλήψεις του ιατρικού προσωπικού ή την οικονομική δυνατότητα μετακίνησης. Η περιορισμένη πρόσβαση πλήττει ιδιαίτερα ευάλωτες ομάδες όπως πρόσφυγες, ανασφάλιστες μετανάστριες χωρίς έγγραφα, νεαρές γυναίκες, ανήλικες, άνεργες ή χαμηλόμισθες και ουσιαστικά καταργεί το συνταγματικά κατοχυρωμένο δικαίωμά τους στην υγειονομική περίθαλψη και την αναπαραγωγική ελευθερία. Πρόκειται για βαθιά σεξιστική πρακτική που ελέγχει το σώμα των γυναικών και δεν μπορεί να υπαγορεύει τα δικαιώματα τους.
Η Ελληνική Ένωση για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου εκφράζει την ανησυχία της και δηλώνει ότι θα παρακολουθεί στενά την εξέλιξη του ζητήματος, καθώς η πρόσβαση στη νόμιμη άμβλωση αποτελεί βασικό έμφυλο και αναπαραγωγικό δικαίωμα, η υπονόμευση του οποίου συνδέεται άμεσα με την τήρηση του κράτους δικαίου.
Το νοσοκομείο Χανίων, επιδεικνύοντας άμεσα αντανακλαστικά, ανακοίνωσε τη δημιουργία Ιατρείου Οικογενειακού Προγραμματισμού για εθελούσιες διακοπές κύησης. Ωστόσο, από τη διερεύνηση και τις δημόσιες δηλώσεις της διευθύντριας της γυναικολογικής κλινικής προκύπτει ότι η πραγματική εφαρμογή του μέτρου είναι περιορισμένη. Μία μαιευτήρας-γυναικολόγος δέχεται να πραγματοποιεί αμβλώσεις, αλλά με «πλαφόν» και μόνο αφού προηγηθεί συζήτηση και αξιολόγηση. Η οδηγία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για χημική διακοπή κύησης έως τις 9 εβδομάδες δεν εφαρμόζεται πλήρως, καθώς απαιτείται η παρουσία κοινωνικού λειτουργού για έλεγχο ηλικίας κύησης, με αποτέλεσμα καθυστερήσεις που μπορεί να υπερβούν το χρονικό όριο για το χάπι. Οι χειρουργικές επεμβάσεις αναμένεται να ξεκινήσουν τον Απρίλιο, μετά το Πάσχα, ενώ η διαδικασία καθίσταται γραφειοκρατική, προκαλώντας επιπλέον εμπόδια στις γυναίκες που ζητούν διακοπή κύησης και αφήνοντας περιθώριο για παρερμηνείες και πιέσεις σχετικά με την ψυχολογική επίπτωση και την υιοθεσία.
Η κατάσταση αυτή αναδεικνύει ότι η ύπαρξη «Ιατρείου Οικογενειακού Προγραμματισμού» δεν εγγυάται πλήρη πρόσβαση στη νόμιμη άμβλωση, και ότι οι καθυστερήσεις, τα πλαφόν και οι διαδικασίες κοινωνικής αξιολόγησης υπονομεύουν ουσιαστικά το αναπαραγωγικό δικαίωμα των γυναικών.
About The Author
