Η Διεθνής Οργάνωση Εργασίας (ΔΟΕ) έχει καθιερώσει την 28η Απριλίου ως «Παγκόσμια Ημέρα για την Υγεία και την Ασφάλεια στην Εργασία», επιδιώκοντας να στρέψει το διεθνές ενδιαφέρον στην πρόληψη των εργατικών ατυχημάτων και των επαγγελματικών ασθενειών, αναδεικνύοντας τη θεμελιώδη σημασία της ασφάλειας στους χώρους εργασίας ως αναπόσπαστο στοιχείο της κοινωνικής δικαιοσύνης και της βιώσιμης ανάπτυξης. Η ημέρα αυτή λειτουργεί ως υπενθύμιση ότι η εργασία, παρά τον παραγωγικό της ρόλο, εξακολουθεί να συνοδεύεται από σοβαρούς κινδύνους για την υγεία και τη ζωή εκατομμυρίων εργαζομένων παγκοσμίως, ενώ ταυτόχρονα αναδεικνύει την ανάγκη για ενίσχυση των πολιτικών πρόληψης, της νομοθεσίας και των μηχανισμών ελέγχου.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΔΟΕ, το μέγεθος του προβλήματος είναι δραματικό και διαρκές: περίπου 2.000.000 άνθρωποι χάνουν κάθε χρόνο τη ζωή τους εξαιτίας εργατικών ατυχημάτων και επαγγελματικών ασθενειών, ενώ καταγράφονται 270.000.000 εργατικά ατυχήματα και 160.000.000 περιπτώσεις επαγγελματικών ασθενειών. Ιδιαίτερα ανησυχητικό είναι το γεγονός ότι 440.000 εργαζόμενοι πεθαίνουν ετησίως από έκθεση σε επικίνδυνες ουσίες, εκ των οποίων περίπου 100.000 σχετίζονται με τον άσβεστο και συναφή υλικά. Σε χρονική κλίμακα, ένας εργαζόμενος χάνει τη ζωή του κάθε 15 δευτερόλεπτα, γεγονός που μεταφράζεται σε περίπου 6.000 θανάτους ημερησίως, αποτυπώνοντας με ωμό τρόπο τη διαρκή «σιωπηλή κρίση» της εργασιακής ασφάλειας. Το οικονομικό αποτύπωμα αυτής της πραγματικότητας είναι εξίσου βαρύ, καθώς το συνολικό κόστος των εργατικών ατυχημάτων και ασθενειών υπολογίζεται ότι ανέρχεται στο 4% του παγκόσμιου ακαθάριστου προϊόντος, επηρεάζοντας όχι μόνο τις επιχειρήσεις αλλά και τα συστήματα υγείας, την παραγωγικότητα και την κοινωνική συνοχή.
Η καθιέρωση της συγκεκριμένης ημέρας συνδέεται ιστορικά με τη «Διεθνή Ημέρα Μνήμης Εργατών», η οποία τιμάται επίσης στις 28 Απριλίου και έχει τις ρίζες της στο 1984, όταν το συνδικαλιστικό σωματείο των δημοσίων υπαλλήλων του Καναδά καθιέρωσε τη «Μέρα Μνήμης Εργατών» (Worker’s Memorial Day), με στόχο να τιμηθούν οι εργαζόμενοι που έχασαν τη ζωή τους εν ώρα εργασίας ή εξαιτίας των συνθηκών εργασίας τους. Η επιλογή της ημερομηνίας δεν ήταν τυχαία, καθώς παραπέμπει στην 28η Απριλίου 1914, όταν ψηφίστηκε από την καναδική Βουλή ο νόμος για την αποζημίωση εργαζομένων σε περιπτώσεις εργατικών ατυχημάτων, σηματοδοτώντας μια από τις πρώτες θεσμικές αναγνωρίσεις της ευθύνης του κράτους και των εργοδοτών απέναντι στους εργαζομένους.
Η πρωτοβουλία αυτή υιοθετήθηκε σύντομα από τα συνδικάτα των Ηνωμένων Πολιτειών και στη συνέχεια από τη Διεθνής Ένωση Ελεύθερων Συνδικάτων, η οποία προώθησε διεθνώς τον εορτασμό με το σύνθημα «Να θυμάσαι τους πεθαμένους, να μάχεσαι για τους ζωντανούς», συνδέοντας τη μνήμη με τη διεκδίκηση καλύτερων συνθηκών εργασίας. Το 2001, η Διεθνής Οργάνωση Εργασίας υιοθέτησε επίσημα την ημέρα και την καθιέρωσε ως «Παγκόσμια Ημέρα για την Υγεία και την Ασφάλεια στην Εργασία», διευρύνοντας το περιεχόμενό της ώστε να περιλαμβάνει όχι μόνο τη μνήμη των θυμάτων αλλά και την προώθηση της πρόληψης, της εκπαίδευσης και της κουλτούρας ασφάλειας, ενσωματώνοντας την έννοια της αειφόρου εργασίας.
Το συνολικό συμπέρασμα που προκύπτει από τα παραπάνω στοιχεία είναι ιδιαίτερα σκληρό: η εργασία, υπό τις παρούσες συνθήκες σε πολλά μέρη του κόσμου, εξακολουθεί να κοστίζει περισσότερες ανθρώπινες ζωές από τους πολέμους, καθιστώντας επιτακτική την ανάγκη για ουσιαστικές παρεμβάσεις σε διεθνές, εθνικό και τοπικό επίπεδο, ώστε η προστασία της ανθρώπινης ζωής και αξιοπρέπειας να αποτελέσει αδιαπραγμάτευτη προτεραιότητα.
About The Author
