Η Ευρωπαϊκή Ακαδημία Δερματολογίας και Αφροδισιολογίας (European Academy of Dermatology and Venereology) καθιέρωσε από το 2000 την Ευρωπαϊκή Ημέρα Μελανώματος, η οποία τιμάται κάθε χρόνο στις 5 Μαΐου. Στόχος της πρωτοβουλίας είναι η ενημέρωση και η ευαισθητοποίηση του κοινού σχετικά με τον καρκίνο του δέρματος και, κυρίως, η προώθηση της έγκαιρης διάγνωσης του μελανώματος.
Η συγκεκριμένη ημέρα αποτελεί σημαντικό σημείο αναφοράς για την πρόληψη, καθώς το μελάνωμα συγκαταλέγεται στις πιο επιθετικές μορφές καρκίνου του δέρματος. Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι όταν εντοπιστεί σε πρώιμο στάδιο, μπορεί να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά, με ποσοστά ίασης που αγγίζουν ή και ξεπερνούν το 90%.
Τα τελευταία 50 χρόνια καταγράφεται σταθερή αύξηση των περιστατικών μελανώματος σε ευρωπαϊκό επίπεδο, με ιδιαίτερη επιβάρυνση στις νεότερες ηλικίες. Οι βασικοί παράγοντες που συμβάλλουν σε αυτή την τάση είναι η υπερβολική έκθεση στην υπεριώδη ακτινοβολία, οι περιβαλλοντικές μεταβολές και οι αλλαγές στον σύγχρονο τρόπο ζωής, όπως η αυξημένη έκθεση στον ήλιο χωρίς επαρκή προστασία. Το μελάνωμα είναι ένας κακοήθης όγκος που αναπτύσσεται από τα μελανοκύτταρα, τα κύτταρα που παράγουν τη μελανίνη στο δέρμα. Μπορεί να εμφανιστεί σε οποιοδήποτε σημείο του σώματος και σχετίζεται άμεσα με την έκθεση στην υπεριώδη ακτινοβολία, είτε φυσική (ήλιος) είτε τεχνητή (solarium).
Η πρόληψη αποτελεί τον σημαντικότερο παράγοντα μείωσης του κινδύνου. Οι ειδικοί συστήνουν αποφυγή έκθεσης στον ήλιο τις ώρες υψηλής ηλιακής ακτινοβολίας (11:00–16:00), χρήση αντηλιακού με υψηλό δείκτη προστασίας (SPF), καθώς και προστατευτικά μέσα όπως καπέλα και γυαλιά ηλίου. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται για άτομα με ανοιχτόχρωμο φωτότυπο, πολλαπλούς σπίλους ή οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του δέρματος. Εξίσου κρίσιμη είναι η τακτική αυτοεξέταση των ελιών με τη μέθοδο ABCDE (Ασυμμετρία, Όρια, Χρώμα, Διάμετρος, Εξέλιξη). Οποιαδήποτε μεταβολή σε έναν σπίλο πρέπει να αξιολογείται άμεσα από δερματολόγο, καθώς μπορεί να αποτελεί πρώιμη ένδειξη κακοήθειας. Στο πλαίσιο δράσεων ευαισθητοποίησης, όπως η Ελληνική Εβδομάδα κατά του Καρκίνου του Δέρματος, πραγματοποιούνται δωρεάν προληπτικοί έλεγχοι από δερματολόγους, δίνοντας στο κοινό τη δυνατότητα έγκαιρης αξιολόγησης χωρίς οικονομική επιβάρυνση.
Η αυξανόμενη επίπτωση του μελανώματος καθιστά σαφές ότι η αντηλιακή προστασία δεν πρέπει να περιορίζεται μόνο στους θερινούς μήνες, αλλά να εντάσσεται στην καθημερινότητα καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Ακόμη και σε συννεφιασμένες ημέρες, η υπεριώδης ακτινοβολία παραμένει επικίνδυνη.
Η Ευρωπαϊκή Ημέρα Μελανώματος υπενθυμίζει με έμφαση ότι η πρόληψη σώζει ζωές. Η ενημέρωση, η υπεύθυνη συμπεριφορά απέναντι στον ήλιο και η έγκαιρη ιατρική αξιολόγηση αποτελούν τα βασικά εργαλεία για τη μείωση της νοσηρότητας και της θνησιμότητας από τη νόσο.
About The Author
