Συζητήσεις για νέες βάσεις στο νότιο τμήμα του νησιού – γεωπολιτικό «παζλ» με φόντο Ρωσία και Κίνα
Οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής διεξάγουν τακτικές διαπραγματεύσεις με τη Δανία και εκπροσώπους της Γροιλανδίας, με στόχο την επέκταση των αμερικανικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων στο νησί της Αρκτικής, σύμφωνα με πηγές που έχουν γνώση των συνομιλιών. Οι επαφές, οι οποίες έχουν ενταθεί τους τελευταίους μήνες, φέρονται να έχουν σημειώσει πρόοδο. Οι συνομιλίες, στις οποίες συμμετέχουν αξιωματούχοι από την Ουάσινγκτον, την Κοπεγχάγη και το Νουούκ, παρουσιάζονται ως διπλωματική οδός διαχείρισης των εντάσεων που είχαν προκληθεί στο παρελθόν από ρητορικές αναφορές του Ντόναλντ Τραμπ περί ενδεχόμενης αμερικανικής «κατοχής» της Γροιλανδίας, για λόγους ασφάλειας έναντι της Ρωσίας και της Κίνας.
Κεντρικός άξονας των διαπραγματεύσεων είναι η δημιουργία τριών νέων αμερικανικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων στο νότιο τμήμα της Γροιλανδίας, οι οποίες θα μπορούσαν να αποκτήσουν καθεστώς «κυρίαρχου αμερικανικού εδάφους». Οι βάσεις αυτές θα ενταχθούν σε ευρύτερο σχεδιασμό επιτήρησης της περιοχής GIUK (Γροιλανδία–Ισλανδία–Ηνωμένο Βασίλειο), που θεωρείται κρίσιμος θαλάσσιος διάδρομος για τη ναυτική δραστηριότητα μεγάλων δυνάμεων. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, εξετάζεται η αξιοποίηση υπαρχουσών υποδομών, όπως στο Narsarsuaq, όπου στο παρελθόν λειτουργούσε αμερικανική στρατιωτική βάση με αεροδρόμιο, ώστε να μειωθεί το κόστος και ο χρόνος υλοποίησης. Οι υπόλοιπες εγκαταστάσεις αναμένεται να βασιστούν επίσης σε ήδη ανεπτυγμένες περιοχές με λιμενικές ή αεροπορικές υποδομές.
Ο Λευκός Οίκος επιβεβαιώνει ότι βρίσκονται σε εξέλιξη συνομιλίες υψηλού επιπέδου με τη Δανία και τη Γροιλανδία, χωρίς ωστόσο να δίνει λεπτομέρειες. Αξιωματούχος ανέφερε ότι υπάρχει «συγκρατημένη αισιοδοξία» για την πορεία των διαβουλεύσεων. Από την πλευρά της, η Δανία επιβεβαιώνει τον συνεχή διπλωματικό διάλογο με τις ΗΠΑ, εκφράζοντας θετική διάθεση για ενίσχυση της στρατιωτικής συνεργασίας στο πλαίσιο της υφιστάμενης συμφωνίας ασφαλείας του 1951, η οποία επιτρέπει ευρεία αμερικανική παρουσία υπό όρους έγκρισης της Κοπεγχάγης.
Οι διαπραγματεύσεις διεξάγονται κυρίως κεκλεισμένων των θυρών, με μικρή ομάδα εργασίας να έχει πραγματοποιήσει αρκετές συναντήσεις από τις αρχές του έτους. Σύμφωνα με πληροφορίες, την αμερικανική πλευρά συντονίζει ανώτερος αξιωματούχος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, ενώ στη διαδικασία συμμετέχουν διπλωμάτες της Δανίας και της Γροιλανδίας με έδρα την Ουάσινγκτον.
Αναλυτές εκτιμούν ότι η ενίσχυση της αμερικανικής παρουσίας στη Γροιλανδία συνδέεται άμεσα με τον στρατηγικό ανταγωνισμό ΗΠΑ–Ρωσίας–Κίνας στην Αρκτική, καθώς και με τη σημασία της περιοχής για την επιτήρηση του Βόρειου Ατλαντικού. Οι ΗΠΑ διατηρούν σήμερα μία βασική στρατιωτική εγκατάσταση στο νησί, τη Διαστημική Βάση Πιτουφίκ, η οποία αποτελεί κρίσιμο κόμβο έγκαιρης προειδοποίησης για το σύστημα NORAD.
(Πηγή: ΕΡΤ – Φωτο: AP Photo/Jacquelyn Martin)
