Έντονες διεθνείς αντιδράσεις έχει προκαλέσει νέο διάταγμα των Ταλιμπάν στο Αφγανιστάν, καθώς οργανισμοί ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών εκτιμούν ότι ανοίγει τον δρόμο για έμμεση αναγνώριση των παιδικών γάμων.
Το διάταγμα αφορά κυρίως διαδικασίες διαζυγίου, ωστόσο περιλαμβάνει αναφορές σε κορίτσια που έχουν ήδη παντρευτεί πριν φτάσουν στην εφηβεία, γεγονός που προκάλεσε έντονη ανησυχία στη διεθνή κοινότητα.
Στο επίκεντρο της κριτικής βρίσκεται το άρθρο 5, σύμφωνα με το οποίο ένα κορίτσι που παντρεύτηκε σε μικρή ηλικία μπορεί, όταν ενηλικιωθεί βιολογικά, να ζητήσει τη λύση του γάμου. Παράλληλα, η μη έκφραση αντίρρησης μπορεί να θεωρηθεί ως αποδοχή ή συναίνεση.
Η αποστολή του ΟΗΕ στο Αφγανιστάν σημείωσε ότι η ίδια η αναφορά σε κορίτσια που «φτάνουν στην εφηβεία ενώ είναι ήδη παντρεμένα» συνιστά ουσιαστική αποδοχή της ύπαρξης παιδικών γάμων.
Παράλληλα, διεθνείς οργανώσεις υπογραμμίζουν ότι η έννοια της «σιωπηρής συναίνεσης» είναι εξαιρετικά προβληματική, καθώς ένα ανήλικο κορίτσι δεν μπορεί να θεωρείται ότι συναινεί επειδή δεν αντιδρά.
Σύμφωνα με στοιχεία της UNICEF, ακόμη και πριν από την επιστροφή των Ταλιμπάν στην εξουσία το 2021, περίπου ένα στα τρία κορίτσια στο Αφγανιστάν παντρευόταν πριν συμπληρώσει τα 18 χρόνια.
Διεθνείς οργανισμοί εκτιμούν ότι η κατάσταση έχει επιδεινωθεί δραματικά τα τελευταία χρόνια, εξαιτίας της οικονομικής κρίσης, της κατάρρευσης δομών προστασίας και των περιορισμών που έχουν επιβληθεί στην εκπαίδευση των κοριτσιών.
Οι Ταλιμπάν απορρίπτουν τις κατηγορίες περί θεσμοθέτησης διακρίσεων, υποστηρίζοντας ότι κανένα κορίτσι δεν πρέπει να εξαναγκάζεται σε γάμο. Ωστόσο, παραδέχονται ότι στην πράξη γάμοι ανήλικων κοριτσιών που οργανώνονται από συγγενείς εξακολουθούν να θεωρούνται έγκυροι.
Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Ζαμπιουλάχ Μουτζαχίντ υπερασπίστηκε επίσης τη διάταξη περί «σιωπής ως συναίνεσης», επικαλούμενος τη σαρία και υποστηρίζοντας ότι πολλά κορίτσια νιώθουν αμηχανία να εκφράσουν ανοιχτά τη γνώμη τους για τον γάμο.
Οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων τονίζουν ότι οι γυναίκες στο Αφγανιστάν αντιμετωπίζουν πλέον σχεδόν πλήρη αδυναμία πρόσβασης στη Δικαιοσύνη, καθώς έχουν αποκλειστεί από μεγάλο μέρος της δημόσιας ζωής, των δικαστηρίων και της αγοράς εργασίας.
Από το 2021 μέχρι σήμερα, οι Ταλιμπάν έχουν επιβάλει διαδοχικά μέτρα που περιορίζουν δραστικά τις γυναίκες, απαγορεύοντας την εκπαίδευση μετά την έκτη τάξη και επιβάλλοντας αυστηρούς περιορισμούς στις μετακινήσεις και τη δημόσια παρουσία τους.
