Η νίκη του ελληνικού στρατού στις 26-27 Ιουνίου 1913 ανάγκασε τις βουλγαρικές δυνάμεις να εγκαταλείψουν την περιοχή των Σερρών και αποτέλεσε καθοριστικό σταθμό στην εξέλιξη του Β΄ Βαλκανικού Πολέμου.
Στις 26 και 27 Ιουνίου 1913, κατά τη διάρκεια του Β΄ Βαλκανικού Πολέμου, διεξήχθη η Μάχη της Βετρίνας, γνωστή και ως Μάχη του Δεμίρ Χισάρ, μία από τις σημαντικότερες συγκρούσεις του πολέμου στην Ανατολική Μακεδονία. Η ελληνική επικράτηση οδήγησε στην αποχώρηση των βουλγαρικών δυνάμεων από την περιοχή των Σερρών και άνοιξε τον δρόμο για την απελευθέρωση της Ανατολικής Μακεδονίας.
Η Βέτρινα, το σημερινό Νέο Πετρίτσι Σερρών, είχε περάσει στον έλεγχο των Βουλγάρων τον Οκτώβριο του 1912, μετά τον Α΄ Βαλκανικό Πόλεμο. Η περιοχή είχε οχυρωθεί συστηματικά, καθώς θεωρούνταν κομβικής σημασίας για τον έλεγχο των στενών του Ρούπελ και της κοιλάδας του Στρυμόνα.
Μετά τη νίκη του ελληνικού στρατού στη μάχη της Δοϊράνης στις 23 Ιουνίου 1913, οι ελληνικές δυνάμεις κινήθηκαν προς την Ανατολική Μακεδονία. Στην επιχείρηση συμμετείχαν η 1η Μεραρχία, υπό τον αντιστράτηγο Εμμανουήλ Μανουσογιαννάκη, και η 6η Μεραρχία, υπό τον συνταγματάρχη Νικόλαο Δελλαγραμάτικα, με την υποστήριξη μονάδων της 7ης Μεραρχίας.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες του ελληνικού στρατηγείου, οι Βούλγαροι είχαν αναπτύξει ισχυρές δυνάμεις στην περιοχή, με δεκάδες τάγματα να υπερασπίζονται τη Βέτρινα και τις θέσεις ανατολικά του Στρυμόνα. Στις 26 Ιουνίου οι ελληνικές μονάδες επιτέθηκαν σε δύο φάλαγγες. Παρά τα εχθρικά πυρά, κατάφεραν να καταλάβουν σημαντικά υψώματα και να διαρρήξουν την αμυντική διάταξη των αντιπάλων.
Η τελική επίθεση εκδηλώθηκε το πρωί της 27ης Ιουνίου. Μέχρι τις 9:30 οι ελληνικές δυνάμεις είχαν κάμψει την αντίσταση των Βουλγάρων, οι οποίοι υποχώρησαν ανατολικά του Στρυμόνα, αφού προηγουμένως ανατίναξαν το κεντρικό τόξο της γέφυρας για να επιβραδύνουν την καταδίωξη.
Η 6η Μεραρχία συνέχισε την προέλαση, πέρασε τον ποταμό από βατό σημείο και την ίδια ημέρα εισήλθε στο Σιδηρόκαστρο, το οποίο απελευθερώθηκε. Πριν αποχωρήσουν, οι βουλγαρικές δυνάμεις προχώρησαν σε σφαγές κατοίκων της πόλης και πήραν ομήρους τον επίσκοπο Πολυανής Φώτιο, δεκάδες προκρίτους, ιερείς και δασκάλους.
Πρώτος Έλληνας αξιωματικός που εισήλθε στο Σιδηρόκαστρο ήταν ο τότε διοικητής του 9ου Τάγματος Ευζώνων, Θεόδωρος Πάγκαλος, ο οποίος αργότερα έγινε στρατηγός και πολιτικός. Στα απομνημονεύματά του περιγράφει τη συνάντησή του με τον πανικόβλητο πληθυσμό και την ανακάλυψη ομαδικών τάφων με δεκάδες θύματα των βουλγαρικών σφαγών, ανάμεσά τους και ο μητροπολίτης Μελενίκου.
Οι ελληνικές απώλειες στη μάχη ανήλθαν σε 39 νεκρούς και 209 τραυματίες. Μετά την επιτυχία αυτή, οι ελληνικές μεραρχίες συνέχισαν την προέλασή τους προς βορρά, ενώ η 7η Μεραρχία ανέλαβε την κατάληψη των Σερρών, ολοκληρώνοντας την απελευθέρωση της ευρύτερης περιοχής και εδραιώνοντας την ελληνική παρουσία στην Ανατολική Μακεδονία.
About The Author
