Το 10ο Διεθνές Φεστιβάλ Κόμικς και Animation επιστρέφει τον Σεπτέμβριο με εκθέσεις, προβολές, εργαστήρια, παρουσιάσεις, διεθνείς δημιουργούς και ένα πλούσιο πρόγραμμα δράσεων σε διαφορετικά σημεία της πόλης
Δέκα χρόνια ζωής συμπληρώνει το Chaniartoon, το Διεθνές Φεστιβάλ Κόμικς και Animation των Χανίων, και γιορτάζει την επέτειό του με ένα ιδιαίτερα πλούσιο πρόγραμμα που απλώνεται σε διαφορετικούς χώρους της πόλης και περιλαμβάνει προβολές, εκθέσεις, παρουσιάσεις, εργαστήρια, δράσεις για παιδιά και ενήλικες, καλλιτεχνικές συναντήσεις και συναυλίες, με την είσοδο να παραμένει ελεύθερη για το κοινό.
Το φετινό ταξίδι του Chaniartoon έχει ήδη ξεκινήσει, με τις πρώτες προβολές να πραγματοποιούνται εκτός του κεντρικού προγράμματος και το φεστιβάλ να συναντά το κοινό όχι μόνο στα Χανιά αλλά και σε άλλες περιοχές της Κρήτης και στο εξωτερικό. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά το φεστιβάλ σε ανακοίνωσή του, μετά την πρώτη προφεστιβαλική βραδιά στην πλατεία Κοντομαρί, «το χθεσινό βράδυ στο Κοντομαρί ήταν πολύ πολύ γλυκό και ζεστό», με τις καλύτερες ταινίες μικρού μήκους animation να ανοίγουν τον δρόμο προς το 10ο Chaniartoon.
Οι προβολές των καλύτερων ταινιών μικρού μήκους animation, που διεκδικούν και το βραβείο κοινού, ξεκίνησαν στις 2 Σεπτεμβρίου στο Κοντομαρί Χανίων και συνεχίζονται στις 8 Σεπτεμβρίου στη Γαύδο, στις 13 Σεπτεμβρίου στο Ρέθυμνο, στις 17 Σεπτεμβρίου στην Πόζναν της Πολωνίας και στις 19 Σεπτεμβρίου στον Δημοτικό Θερινό Κινηματογράφο «Κήπος» στα Χανιά. Στις ταινίες που συμμετέχουν περιλαμβάνονται παραγωγές από το Ιράν, τις ΗΠΑ, τη Ρωσία, την Τσεχία, τη Γερμανία, τη Γαλλία, την Ισπανία, την Ινδία, το Βέλγιο και τον Λίβανο, επιβεβαιώνοντας τον διεθνή χαρακτήρα της διοργάνωσης.
Η διοργάνωση της πρώτης βραδιάς στο Κοντομαρί πραγματοποιήθηκε με τη συμβολή του Πολιτιστικού Συλλόγου Κοντομαρίου, τον οποίο το Chaniartoon ευχαρίστησε για τη σταθερή και αφιλοκερδή συμβολή του στις πολιτιστικές δράσεις της περιοχής, ενώ το πρόγραμμα των προβολών αποτελεί ουσιαστικά την πρώτη πράξη μιας επετειακής διοργάνωσης που θα κορυφωθεί στα Χανιά μέσα στο δεύτερο μισό του Σεπτεμβρίου.
Το κινηματογραφικό μέρος του φεστιβάλ ξεκινά στις 18 Σεπτεμβρίου στον Δημοτικό Θερινό Κινηματογράφο «Κήπος» και συνεχίζεται στις 19 και 20 του μήνα. Η πρώτη βραδιά είναι αφιερωμένη στα παιδιά, η δεύτερη περιλαμβάνει βραβευμένες ταινίες και την ανάδειξη του βραβείου κοινού, ενώ την τρίτη θα προβληθεί μια επιλογή από τις καλύτερες ταινίες που παρουσιάστηκαν στα δέκα χρόνια ζωής του φεστιβάλ.
Από τις 21 Σεπτεμβρίου το ενδιαφέρον μεταφέρεται στο Θέατρο «Μίκης Θεοδωράκης», όπου ανοίγει μια μεγάλη έκθεση κόμικς, η οποία θα διαρκέσει έως τις 4 Οκτωβρίου. Συνολικά παρουσιάζονται 15 διαφορετικές εκθέσεις και κατασκευές, συγκροτώντας ένα ιδιαίτερα ευρύ πανόραμα της σύγχρονης ελληνικής και διεθνούς σκηνής των κόμικς.
Στις εκθέσεις περιλαμβάνονται η «Πρώτη Μετάδοση», το νέο κόμικ του Σπύρου Δερβενιώτη από τις εκδόσεις Μικρός Ήρως, «Τα Μάτια της Γάτας» των Alejandro Jodorowsky και Moebius από τις εκδόσεις Chaniartoon Press, αφιέρωμα στον Σπύρο Ορνεράκη και στον Marco Rota, το «Σπάλτς» των Σταύρου Ντιλιού και Γαβριήλ Παγώνη από την Jemma Press, το «Ρίγος, ο Τζουντζί Ίτο επιλέγει», επίσης από την Jemma Press, καθώς και η «Μυρωδιά μετά τη βροχή» του José Luis Munuera, βασισμένη στο βιβλίο του Cédric Sapin-Defour.
Παράλληλα, το κοινό θα έχει την ευκαιρία να δει την έκθεση «Μαφάλντα, η ηρωίδα μου», στην οποία 13 δημιουργοί τιμούν τον Quino, το νέο περιοδικό κόμικς «Φούσκα», την «Εμπόλεμη Ζώνη» του Γιάννη Αντωνόπουλου, το «Ένα Γράμμα από τη Γάζα» του Λευτέρη Παπαναθανασίου, βασισμένο σε διήγημα του Γκασάν Καναφάνι, το «Καμίλ το Ζιζάνιο» των Camille Osscini και Sess, τις «Συμβουλές σε Νέο Πειρατή» των Σπύρου Γιαννακόπουλου και Γεωργίας Ζαχαρή, το «Κουλούρι» του Tomek Giovanis, ενώ το πρόγραμμα συμπληρώνεται από μια ειδική έκπληξη του ιστορικού περιοδικού «Βαβούρα» από τις εκδόσεις Μικρός Ήρως.
Από τον Σπύρο Ορνεράκη στην εκπαίδευση
Ιδιαίτερη θέση στο φετινό πρόγραμμα κατέχει ο Σπύρος Ορνεράκης, ο Χανιώτης σκιτσογράφος και εικονογράφος που τιμάται με ειδική έκθεση και παρουσίαση την Τετάρτη 23 Σεπτεμβρίου. Η σχέση του δημιουργού με το φεστιβάλ είναι παλαιότερη από την ίδια τη διοργάνωση, καθώς για χρόνια πραγματοποιούσε εργαστήρια παιδικού κόμικς στο 2ο Γυμνάσιο Χανίων, την περίοδο που διευθυντής του σχολείου ήταν ο Αντώνης Αθανασάκης.
Μέσα από αυτή τη δραστηριότητα συνδέθηκε και η μετέπειτα πορεία των ανθρώπων που δημιούργησαν το Chaniartoon. Το 2012, όταν ο Ορνεράκης μετακόμισε στα Χανιά, ο Μάριος Ιωαννίδης, εμπνευστής και υπεύθυνος του φεστιβάλ και που είχε προηγουμένως φοιτήσει στη σχολή του, ανέλαβε μέρος των εργαστηρίων παιδικού κόμικς. Τα εργαστήρια συνεχίστηκαν για χρόνια και αποτέλεσαν, μεταξύ άλλων, ένα από τα ερεθίσματα που οδήγησαν στη δημιουργία του φεστιβάλ. Ο ίδιος ο Ορνεράκης έχει επίσης δημιουργήσει την αφίσα για τις φετινές κινηματογραφικές προβολές.
Για πρώτη φορά, το Chaniartoon αφιερώνει επίσης μια ολόκληρη ημέρα στη σχέση των κόμικς με την εκπαίδευση. Την Πέμπτη 24 Σεπτεμβρίου πραγματοποιείται η επιστημονική ημερίδα «Κόμικς και Εκπαίδευση για τις Μικρές Ηλικίες», με τη συμμετοχή πανεπιστημιακών, επιστημόνων, επαγγελματιών και δημιουργών κόμικς.
Η ημερίδα διοργανώνεται από το Εργαστήριο Παιδικού Βιβλίου, Γλώσσας και Θεατρικού Παιχνιδιού και το Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Παιδικό Βιβλίο και Παιδαγωγικό Υλικό» του Τμήματος Επιστημών Προσχολικής Αγωγής και Εκπαιδευτικού Σχεδιασμού του Πανεπιστημίου Αιγαίου. Στόχος είναι να διερευνηθούν μέθοδοι και να διευρυνθούν οι πρακτικές αξιοποίησης των κόμικς στην εκπαιδευτική διαδικασία, με ιδιαίτερη έμφαση στις μικρές ηλικίες. Στους συμμετέχοντες θα δοθεί βεβαίωση παρακολούθησης.
Από την Παρασκευή 25 έως και την Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου, η πλατεία Κατεχάκη στο παλιό λιμάνι των Χανίων μετατρέπεται σε σημείο συνάντησης δημιουργών, εκδοτών και φίλων των κόμικς. Περίπου 70 καλλιτέχνες από όλη την Ελλάδα θα συμμετάσχουν στο Artist Alley, μαζί με τις εκδόσεις Μικρός Ήρως, Jemma Press, Οξύ, DocMZ Publishing, Εκδόσεις του Αύριο και Chaniartoon Press.
Ανάμεσα στους δημιουργούς που συμμετέχουν βρίσκονται, μεταξύ άλλων, οι Δημήτρης Αβραμόπουλος, Γιάννης Αντωνόπουλος, Αντώνης Βαβαγιάννης, Θεοδοσία Βασιλείου, Τόμεκ Γιοβάνης, Γεωργία Καλογεροπούλου, Θανάσης Καραμπάλιος, Σταύρος Κιουτσιούκης, Περικλής Κουλιφέτης, Τάσος Μαραγκός, Αλέξια Οθωναίου, Θανάσης Πετρόπουλος, Θανάσης Πέτρου, Δανάη Σκλάβου, Νικόλας Στεφαδούρος, Κωνσταντίνος Τασιάς, Φαίδρα Τραϊφόρου, Γιώργος Τσαρδανίδης, Φώτης Τσελεπατιώτης, Βιργινία Τσιτούρη, Κωνσταντίνος Φανταουσάκης, Iris Christidi, Erinto, Kamaris, Louise Truc και πολλοί ακόμη δημιουργοί από την Ελλάδα και το εξωτερικό.
Το τριήμερο Artist Alley θα περιλαμβάνει παρουσιάσεις κόμικς, ζωντανό σχέδιο, sketch battles και εργαστήρια, ενώ το πρόγραμμα θα ολοκληρώνεται καθημερινά με μουσικές συναυλίες. Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και ένα Comic Quiz αφιερωμένο στον Λούκι Λουκ, που θα παρουσιάσει ο Γιώργος Ζωιτάς, γνωστός ως Phantomias Duck, την Παρασκευή 25 Σεπτεμβρίου στην πλατεία Κατεχάκη, καλώντας το κοινό να δοκιμάσει τις γνώσεις του και να διεκδικήσει ένα ξεχωριστό δώρο.
Το διεθνές σκέλος της διοργάνωσης είναι ιδιαίτερα έντονο και στις παρουσιάσεις του φεστιβάλ. Το Σάββατο 26 Σεπτεμβρίου ξεχωρίζει η παρουσία του Ιταλού δημιουργού Marco Rota, ενός από τους σημαντικότερους εν ζωή καλλιτέχνες στην ιστορία των Disney comics. Με καριέρα που ξεπερνά τις έξι δεκαετίες, ο Rota έχει αφήσει το δικό του αποτύπωμα στον κόσμο του Ντόναλντ Ντακ και του Σκρουτζ Μακ Ντακ και αποτελεί έναν από τους πλέον αναγνωρίσιμους εκπροσώπους της μεγάλης ευρωπαϊκής σχολής των κόμικς με ήρωες της Disney.
Γεννημένος στο Μιλάνο το 1942, έκανε το επαγγελματικό του ντεμπούτο στα κόμικς μόλις στα δεκαέξι του χρόνια, το 1958, σχεδιάζοντας την περιπέτεια «Steve Morgan il Trappolatore». Στη διάρκεια της δεκαετίας του 1960 εργάστηκε σε διαφορετικά είδη και χαρακτήρες, πριν συνδέσει οριστικά το όνομά του με τον κόσμο της Disney. Η πρώτη του ιστορία Disney δημοσιεύτηκε στις αρχές της δεκαετίας του 1970 και σύντομα ο Rota εξελίχθηκε σε μία από τις κεντρικές προσωπικότητες των ιταλικών εκδόσεων Disney. Από το 1974 έως το 1988 διετέλεσε επικεφαλής της καλλιτεχνικής παραγωγής των εκδόσεων Disney της Mondadori, έχοντας καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση μιας ολόκληρης εποχής του ιταλικού Disney κόμικς.
Με τον Marco Rota θα συνομιλήσουν ζωντανά ο Γιάννης Ιατρού και ο Γιώργος Ζωιτάς, ενώ ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η συζήτηση γύρω από τα «Μάτια της Γάτας» («Les Yeux du Chat»), το εμβληματικό έργο του 1978 που σηματοδότησε την πρώτη συνεργασία ανάμεσα στον Χιλιανό σεναριογράφο και σκηνοθέτη Alejandro Jodorowsky και τον κορυφαίο Γάλλο σχεδιαστή Moebius. Το έργο μεταφράζεται για πρώτη φορά στα ελληνικά και εκδίδεται από την Chaniartoon Press, με την παρουσίασή του να πραγματοποιείται την Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου.
Το πρόγραμμα της ίδιας ημέρας περιλαμβάνει ακόμη μια σειρά παρουσιάσεων που ανοίγουν το πεδίο των κόμικς σε διαφορετικές θεματικές και αισθητικές κατευθύνσεις. Η επιμελήτρια εκδόσεων μάνγκα Μυρτώ Τσελέντη θα παρουσιάσει την ενότητα «Κογουάι! Από τους δαίμονες των παραδόσεων στα μάνγκα τρόμου», εξετάζοντας τη σχέση του ιαπωνικού τρόμου με τις λαϊκές παραδόσεις, τους θρύλους και τις ιστορίες για γιοκάι, δαίμονες, φαντάσματα και υπερφυσικά πλάσματα και την πορεία αυτών των στοιχείων έως τα σύγχρονα μάνγκα.
Στο ίδιο πρόγραμμα εντάσσεται η παρουσίαση του «Live Your Myth» της Joanna Poupaki, ενός κόμικς που θέτει στο επίκεντρο την υπερ-εμπορευματοποίηση και τον τουρισμό. Μέσα από την αντίθεση ανάμεσα στη βιτρίνα του «Live your Myth in Greece» και την πραγματικότητα που κρύβεται πίσω από αυτήν, το έργο χρησιμοποιεί τη μορφή του κόμικς για να ανοίξει μια συζήτηση σχετικά με την επίδραση του τουρισμού στο περιβάλλον και στην κοινωνική ζωή ενός τόπου.
Η θεματολογία του φεστιβάλ περνά και στη σύγχρονη ελληνική ιστορία και μουσική. Το Σάββατο 26 Σεπτεμβρίου παρουσιάζεται το κόμικς για τον Παύλο Σιδηρόπουλο, τον εμβληματικό εκπρόσωπο της ελληνικής ροκ σκηνής, σε σχέδιο του Κωνσταντίνου Σκλαβενίτη και σενάριο του Ηλία Κατιρτζιγιανόγλου, από τις εκδόσεις Μικρός Ήρως. Η παρουσίαση θα πραγματοποιηθεί με διαδικτυακή συμμετοχή των δημιουργών, ενώ τη συζήτηση θα συντονίσει η Αριάδνη Παντίδου και μουσικά θα πλαισιώσει ο Μάνος Τριπιάς.
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει ακόμη την παρουσίαση του graphic novel του Soloup, κατά κόσμον Αντώνη Νικολόπουλου, μέσα από το οποίο διερευνώνται οι έννοιες της αδελφοσύνης, της αλληλεγγύης και της αγωνιστικότητας. Το έργο ταξιδεύει στον χώρο και τον χρόνο, συνδέοντας την προσφυγική μνήμη, τη Σμύρνη, τις Βρυξέλλες και την ιστορία των μεταναστών ανθρακωρύχων, ενώ η παρουσίασή του θα πραγματοποιηθεί με τη συμμετοχή του ίδιου του δημιουργού, του Γιάννη Κουκούλα και της Μαριάννας Μίσιου.
Στην ίδια ημέρα παρουσιάζεται και το νέο περιοδικό κόμικς «Φούσκα» της DocMZ Publishing. Μετά την επιτυχημένη καμπάνια στο Kickstarter, το εγχείρημα ξεκινά με το τεύχος #0, το οποίο περιλαμβάνει κόμικς Ελλήνων και ξένων δημιουργών, αρθρογραφία, συνεντεύξεις και άλλο υλικό. Για τη «Φούσκα» θα μιλήσουν οι εμπνευστές της Γιάννης Ιατρού και Ionas Aggelis, η καλλιτεχνική επιμελήτρια και σχεδιάστρια του εντύπου Louiza Karageorgiou και ο σχεδιαστής του λογοτύπου και καλλιτεχνικός σύμβουλος Tomek Giovanis.
Η ημέρα των παρουσιάσεων ολοκληρώνεται με μια ακόμη ενδιαφέρουσα θεματική ενότητα, αφιερωμένη στον Κόρτο Μαλτέζε. Η Anna Botsou παρουσιάζει μια εργασία που βασίζεται σε δύο ερευνητικές μελέτες της, εξετάζοντας τους αντισυμβατικούς τρόπους αφήγησης στο κόμικς «Κόρτο Μαλτέζε» και τη λειτουργία της μορφολογίας των δομικών χαρακτηριστικών των κόμικς στην αφήγηση. Η πρώτη εργασία υποστηρίχθηκε το 2024 στο Τμήμα Θεωρίας και Ιστορίας της Τέχνης της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών, ενώ η δεύτερη εντάσσεται σε μεταπτυχιακή έρευνα στο πρόγραμμα «Σημειωτική, Πολιτισμός κι Επικοινωνία» του ΑΠΘ.
Το φετινό Chaniartoon δεν περιορίζεται, έτσι, σε μια σειρά εκθέσεων και προβολών, αλλά επιχειρεί να παρουσιάσει το κόμικς ως ένα σύνθετο πεδίο καλλιτεχνικής έκφρασης, αφήγησης, εκπαίδευσης, πολιτισμού και κοινωνικού σχολιασμού. Από την Disney και τα μάνγκα μέχρι την πολιτική γελοιογραφία, το graphic novel, την προσφυγική μνήμη, τον τουρισμό, τη μουσική και την εκπαιδευτική διαδικασία, το πρόγραμμα της 10ης διοργάνωσης διευρύνει διαρκώς τα όρια της ένατης τέχνης.
Το φετινό Chaniartoon σηματοδοτεί παράλληλα μια νέα περίοδο για τη διοργάνωση, με νέο λογότυπο που σχεδίασε η Έφη Θεοδωροπούλου και μια ανανεωμένη ματιά προς το μέλλον, χωρίς να απομακρύνεται από τον βασικό στόχο που συνοδεύει το φεστιβάλ από την πρώτη του διοργάνωση: να αναδεικνύει την ένατη τέχνη και τους δημιουργούς της και να δημιουργεί έναν ανοιχτό χώρο συνάντησης για μικρούς και μεγάλους.
Το 10ο Chaniartoon συνδιοργανώνεται από την Περιφέρεια Κρήτης και τον Δήμο Χανίων, υπό την αιγίδα του Υπουργείου Πολιτισμού. Οι εκδηλώσεις πραγματοποιούνται με ελεύθερη είσοδο, ενώ το αναλυτικό πρόγραμμα των προβολών, των εκθέσεων και των δράσεων είναι διαθέσιμο στην επίσημη ιστοσελίδα του φεστιβάλ.
Πληροφορίες:
- Για το πλήρες πρόγραμμα του φεστιβάλ μπορείτε να επισκεφθείτε την επίσημη ιστοσελίδα του Chaniartoon: https://www.chaniartoonfest.gr
- Αναλυτικές πληροφορίες για την ημερίδα θα βρείτε εδώ: https://www.chaniartoonfest.gr/events/conference
- Περισσότερες πληροφορίες για τις εκθέσεις είναι διαθέσιμες εδώ: https://www.chaniartoonfest.gr/exhibitions
