
Πάνω από έξι στους δέκα Έλληνες δηλώνουν ότι δυσκολεύονται συστηματικά να πληρώσουν τους λογαριασμούς τους, ενώ κυριαρχεί η απαισιοδοξία για το μέλλον της χώρας, της Ευρώπης και του κόσμου. Έντονη ανησυχία για την ακρίβεια, τις γεωπολιτικές εξελίξεις, την παραπληροφόρηση, την προστασία των προσωπικών δεδομένων και την ανεξαρτησία των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης
Μια ιδιαίτερα ανησυχητική εικόνα για την κοινωνική και οικονομική κατάσταση στην Ελλάδα αποτυπώνει το φθινοπωρινό Ευρωβαρόμετρο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για το 2025. Η έρευνα καταγράφει εκτεταμένες δυσκολίες στην καθημερινή επιβίωση των πολιτών, έντονη απαισιοδοξία για το μέλλον και βαθιά ανησυχία για θεμελιώδη ζητήματα δημοκρατίας, ασφάλειας και κοινωνικής συνοχής, με τα ελληνικά ποσοστά να υπερβαίνουν συστηματικά τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
Σύμφωνα με τα στοιχεία, το 61% των Ελλήνων δηλώνει ότι δυσκολεύεται να πληρώσει τους λογαριασμούς του τις περισσότερες φορές, ενώ ένα επιπλέον 36% αναφέρει ότι αντιμετωπίζει ανάλογες δυσκολίες κατά καιρούς. Πρόκειται για εικόνα σαφώς χειρότερη από εκείνη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπου το αντίστοιχο ποσοστό όσων δυσκολεύονται συστηματικά ανέρχεται στο 53%. Η οικονομική πίεση αντανακλάται και στις προσδοκίες για το μέλλον, καθώς το 39% των Ελλήνων εκτιμά ότι το βιοτικό του επίπεδο θα επιδεινωθεί τα επόμενα πέντε χρόνια, ποσοστό αυξημένο κατά πέντε μονάδες σε σχέση με την προηγούμενη μέτρηση και σημαντικά υψηλότερο από τον μέσο όρο της ΕΕ, που διαμορφώνεται στο 28%. Σχεδόν οι μισοί πολίτες στην Ελλάδα, πάντως, θεωρούν ότι η κατάστασή τους θα παραμείνει στα ίδια επίπεδα.
Ακρίβεια, ανασφάλεια και γεωπολιτικές ανησυχίες
Η ακρίβεια και ο πληθωρισμός αναδεικνύονται ως το κεντρικό πρόβλημα που πλήττει το βιοτικό επίπεδο των πολιτών. Σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης, το 41% των ερωτηθέντων θεωρεί ότι ο πληθωρισμός, το αυξημένο κόστος διαβίωσης και οι τιμές πρέπει να αποτελέσουν την κορυφαία προτεραιότητα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Στην Ελλάδα, το ποσοστό αυτό εκτοξεύεται στο 53%, αποτυπώνοντας τη μεγαλύτερη ένταση της κρίσης.
Παράλληλα, οι Έλληνες εμφανίζονται ιδιαίτερα ανήσυχοι για ζητήματα ασφάλειας και γεωπολιτικής αστάθειας. Στην κορυφή της λίστας των ανησυχιών στη χώρα μας βρίσκονται οι ανεξέλεγκτες μεταναστευτικές ροές με ποσοστό 84%, καθώς και οι φυσικές καταστροφές που επιδεινώνονται από την κλιματική κρίση, με 83%. Ακολουθούν οι ένοπλες συγκρούσεις κοντά στα σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που ανησυχούν το 79% των Ελλήνων, και η τρομοκρατία με 73%. Αντίθετα, οι κυβερνοεπιθέσεις από χώρες εκτός ΕΕ προκαλούν χαμηλότερο επίπεδο ανησυχίας στην Ελλάδα, στο 54%, σε σύγκριση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνουν οι πολίτες και στην εξάρτηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης από τρίτες χώρες. Το 71% των Ελλήνων ανησυχεί για την ενεργειακή εξάρτηση της ΕΕ, ενώ το 68% εκφράζει ανησυχία για την εξάρτηση στον τομέα της άμυνας, ποσοστά που υποδηλώνουν έντονο προβληματισμό για τη στρατηγική αυτονομία της Ένωσης.
Δημοκρατία, παραπληροφόρηση και προσδοκίες από την Ευρωπαϊκή Ένωση
Ιδιαίτερα υψηλά είναι τα ποσοστά ανησυχίας που καταγράφονται σε ζητήματα που αφορούν την ποιότητα της δημοκρατίας και τον ψηφιακό δημόσιο χώρο. Το 79% των Ελλήνων δηλώνει ότι ανησυχεί για την προστασία των προσωπικών δεδομένων στο διαδίκτυο, το 77% για την παραπληροφόρηση και τη διάδοση ψευδών ή παραπλανητικών ειδήσεων και το 72% για τον έλεγχο των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από λίγες μεγάλες εταιρείες. Παράλληλα, το 71% εκφράζει ανησυχία για την ανεξαρτησία των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης στην Ελλάδα, το 73% για τις απειλές κατά της ελευθερίας του λόγου και το ίδιο ποσοστό για τη ρητορική μίσους, εντός και εκτός διαδικτύου. Έντονος είναι και ο προβληματισμός για την κοινωνική πόλωση, που ανησυχεί το 72% των ερωτηθέντων.
Σε αυτό το περιβάλλον, οι Έλληνες φαίνεται να προσβλέπουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση για την αντιμετώπιση κρίσιμων προβλημάτων. Η οικονομία και η δημιουργία θέσεων εργασίας συγκεντρώνουν ιδιαίτερα υψηλά ποσοστά ως προτεραιότητες που πρέπει να διαχειριστεί το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, με το 60% στην Ελλάδα έναντι 35% στην ΕΕ. Ακολουθούν η δημόσια υγεία με 54%, η φτώχεια και ο κοινωνικός αποκλεισμός με 46% και η δημοκρατία και το κράτος δικαίου με 28%.
Ταυτόχρονα, οι πολίτες υπογραμμίζουν τη σημασία των θεμελιωδών αξιών. Η ειρήνη αναδεικνύεται ως η αξία που οι Ευρωπαίοι επιθυμούν περισσότερο να υπερασπιστεί το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, με ποσοστό 52% στην ΕΕ και 60% στην Ελλάδα. Ακολουθούν η δημοκρατία, η ελευθερία του λόγου, τα ανθρώπινα δικαιώματα και το κράτος δικαίου, με τα ελληνικά ποσοστά να εμφανίζονται σε αρκετές περιπτώσεις υψηλότερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και οι απαντήσεις σχετικά με το πού πρέπει να εστιάσει η Ευρωπαϊκή Ένωση για να ενισχύσει τη θέση της στον κόσμο. Οι Έλληνες δίνουν προτεραιότητα στην ανταγωνιστικότητα, την οικονομία και τη βιομηχανία με 46%, σημαντικά υψηλότερα από το 32% της ΕΕ. Ακολουθούν η ενεργειακή ανεξαρτησία, η εκπαίδευση και η έρευνα, καθώς και η αντιμετώπιση του δημογραφικού προβλήματος και της γήρανσης του πληθυσμού.
Τέλος, σχεδόν καθολική είναι η απαίτηση για μεγαλύτερη ενότητα και ισχυρότερο ρόλο της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη διεθνή σκηνή. Το 93% των Ελλήνων θεωρεί ότι τα κράτη-μέλη πρέπει να αντιμετωπίζουν τις παγκόσμιες προκλήσεις με περισσότερη συνοχή, ενώ το 90% στηρίζει μια ΕΕ με ισχυρότερη φωνή και το 82% ζητά περισσότερους ευρωπαϊκούς πόρους για την αντιμετώπιση των διεθνών κρίσεων.
Η έρευνα του φθινοπωρινού Ευρωβαρόμετρου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για το 2025 πραγματοποιήθηκε από την εταιρεία Verian από τις 6 έως τις 30 Νοεμβρίου 2025 στα 27 κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Συνολικά διεξήχθησαν 26.453 συνεντεύξεις, εκ των οποίων 1.007 στην Ελλάδα, με τα ευρωπαϊκά ποσοστά να έχουν σταθμιστεί βάσει πληθυσμού.



