
Απορρίμματα που φαίνεται να ταξίδεψαν χιλιάδες χιλιόμετρα και να χρονολογούνται ακόμη και από τις δεκαετίες του 1960 και του 1970 εντοπίστηκαν σε παραλία των νησιών Όρκνεϊ στη Σκωτία. Πλαστικά μπουκάλια, κομμάτια φελιζόλ και διάφορα άλλα σκουπίδια έχουν καλύψει τμήματα της ακτογραμμής στο Howar Sands, στο νησί Sanday, προκαλώντας έντονη ανησυχία.
Εθελοντές που συμμετέχουν σε καθαρισμούς παραλιών δηλώνουν αιφνιδιασμένοι από την έκταση του φαινομένου. Ο Ντέιβιντ Γουόρνερ, που συντονίζει δράσεις καθαρισμού, περιέγραψε μια εικόνα εντελώς διαφορετική από την περσινή χρονιά. Όπως ανέφερε, ενώ το 2025 είχαν συλλεχθεί λίγες δεκάδες πλαστικά μπουκάλια, φέτος ο αριθμός τους ανέρχεται ήδη σε εκατοντάδες.
Οι ειδικοί αποδίδουν την ασυνήθιστη αύξηση των λεγόμενων «ιστορικών απορριμμάτων» στις ιδιαίτερες καιρικές συνθήκες των τελευταίων εβδομάδων. Ισχυροί νοτιοανατολικοί άνεμοι φαίνεται πως άλλαξαν τα θαλάσσια ρεύματα, μεταφέροντας παλιό πλαστικό από μεγάλες αποστάσεις.


Σύμφωνα με τον Γουόρνερ, αρκετά από τα αντικείμενα που εντοπίστηκαν φέρουν ενδείξεις ότι προέρχονται από περιοχές του Καναδά, όπως η Νέα Γη και το Λαμπραντόρ. Παράλληλα, εξέφρασε την ανησυχία του για το τι μπορεί να ακολουθήσει. Όπως σημείωσε, εάν αρχίσουν να εμφανίζονται απορρίμματα νεότερων δεκαετιών, οι ποσότητες θα είναι πολύ μεγαλύτερες.
Ιδιαίτερα προβληματική είναι η παρουσία μικροσκοπικών κομματιών φελιζόλ. Με βάση πρόχειρες μετρήσεις, εκτιμάται ότι σε περιορισμένη έκταση της παραλίας βρίσκονται διάσπαρτα εκατοντάδες χιλιάδες θραύσματα, γεγονός που καθιστά τον καθαρισμό εξαιρετικά δύσκολο.
«Η εικόνα είναι συντριπτική», ανέφερε χαρακτηριστικά, εξηγώντας πως, σε αντίθεση με άλλες φορές, η απομάκρυνση των απορριμμάτων αποδείχθηκε σχεδόν αδύνατη λόγω του μεγέθους και της πυκνότητάς τους.
Κίνδυνος για την άγρια ζωή
Η παραλία Howar Sands αποτελεί περιοχή οικολογικής σημασίας, καθώς φιλοξενεί φωλιάζοντα θαλασσοπούλια. Η συγκέντρωση πλαστικού και μικροπλαστικών εντείνει τις ανησυχίες για τις επιπτώσεις στο τοπικό οικοσύστημα.
Η Marine Conservation Society επισημαίνει ότι παλαιά απορρίμματα συχνά επανεμφανίζονται στις ακτές, είτε λόγω έντονων καταιγίδων είτε εξαιτίας διάβρωσης παλαιών χωματερών κοντά στη θάλασσα.
Όπως τονίζουν οι ειδικοί, το πλαστικό δεν αποσυντίθεται ουσιαστικά, αλλά διασπάται σε μικρότερα κομμάτια, παραμένοντας για δεκαετίες στο θαλάσσιο περιβάλλον και μετακινούμενο από ρεύματα και ανέμους.
Παρά την απογοητευτική κατάσταση, οι τοπικές ομάδες εθελοντών δηλώνουν αποφασισμένες να συνεχίσουν τις προσπάθειες καθαρισμού. Ο ίδιος ο Γουόρνερ, στο πλαίσιο δράσεων βιωσιμότητας, σχεδιάζει τη δημιουργία μιας πιο οργανωμένης κοινότητας καθαρισμού παραλιών.
Παράλληλα, εξετάζεται και μια πιο συμβολική πρωτοβουλία: η αξιοποίηση μέρους των απορριμμάτων για τη δημιουργία καλλιτεχνικού έργου, με στόχο την ευαισθητοποίηση γύρω από το παγκόσμιο πρόβλημα της πλαστικής ρύπανσης.



