Στις αρχές του 1913, στον Α’ Βαλκανικό Πόλεμο, η κυριαρχία στη θάλασσα δεν αρκούσε πια. Ο οθωμανικός στόλος είχε κλειστεί στα Δαρδανέλλια, στη ναυτική βάση της Νάρας, και η Ελλάδα χρειαζόταν κάτι που ως τότε φάνταζε σχεδόν φαντασία: εικόνα από ψηλά.
Έτσι, στις 24 Ιανουαρίου 1913, γράφεται ιστορία. Ο υπολοχαγός Μιχαήλ Μουτούσης απογειώνεται με υδροπλάνο Maurice Farman, έχοντας ως παρατηρητή τον σημαιοφόρο Αριστείδης Μωραϊτίνης. Η αποστολή τους: αναγνώριση του εχθρικού στόλου πάνω από τα Στενά.
Το σχεδιάγραμμα που άλλαξε την εικόνα του πολέμου
Καθώς το υδροπλάνο περνά πάνω από τη Νάρα, ο Μωραϊτίνης χαρτογραφεί τις θέσεις πλοίων και εγκαταστάσεων σε πρόχειρο σχεδιάγραμμα. Δεν πρόκειται για θεωρητική άσκηση· είναι πραγματική πολεμική πληροφορία, χρήσιμη για τον ελληνικό στόλο.
Στο τελευταίο πέρασμα, οι δύο αξιωματικοί ρίχνουν τέσσερις αυτοσχέδιες βόμβες χειρός. Σύμφωνα με οθωμανικές πηγές, οι τρεις καταλήγουν στη θάλασσα, ενώ η τέταρτη πέφτει σε χωράφι κοντά σε νοσοκομείο, χωρίς απώλειες ή σοβαρές ζημιές. Η υλική επίδραση είναι μικρή – η συμβολική, τεράστια.
Η πιο επικίνδυνη στιγμή δεν ήταν πάνω από τον στόχο
Στην επιστροφή, ο κινητήρας παρουσιάζει βλάβη. Το υδροπλάνο αναγκάζεται να προσθαλασσωθεί στο Αιγαίο, μετατρέποντας την αποστολή σε αγώνα επιβίωσης. Ευτυχώς, το ελληνικό αντιτορπιλικό Βέλος εντοπίζει το πλήρωμα, περισυλλέγει τους δύο αξιωματικούς και ρυμουλκεί το αεροσκάφος μέχρι τον Μούδρο της Λήμνου.
Γιατί αυτή η πτήση θεωρείται ιστορική
Η αποστολή της 24ης Ιανουαρίου 1913 καταγράφεται ως η πρώτη πολεμική επιχείρηση ναυτικής συνεργασίας στην ιστορία: αναγνώριση για λογαριασμό του στόλου και ταυτόχρονη προσβολή ναυτικού στόχου από αέρα.
Ήταν η στιγμή που έγινε ξεκάθαρο ότι οι πόλεμοι δεν θα κρίνονταν πια μόνο στη θάλασσα ή στη στεριά. Από εκείνη την ημέρα, ο ουρανός μπήκε οριστικά στο παιχνίδι.
About The Author
