Τα ιστορικά γεγονότα, οι προσωπικότητες και οι στιγμές που σημάδεψαν τη 10η Σεπτεμβρίου στην Ελλάδα και τον κόσμο
Σήμερα είναι Πέμπτη 10 Σεπτεμβρίου 2026, η 253η ημέρα του έτους, ενώ απομένουν 112 ημέρες μέχρι την εκπνοή του.
Στις 10 Σεπτεμβρίου 1608, ο Άγγλος εξερευνητής Τζον Σμιθ εξελέγη πρόεδρος του συμβουλίου της αποικίας Τζέιμσταουν στη Βιρτζίνια. Περισσότερους από δύο αιώνες αργότερα, το 1846, ο Αμερικανός εφευρέτης Ίλιας Χάου κατοχύρωσε το δίπλωμα ευρεσιτεχνίας για τη ραπτομηχανή του, συμβάλλοντας καθοριστικά στη βιομηχανική παραγωγή ενδυμάτων.
Το 1897 σημειώθηκε η σφαγή του Λάτιμερ στην Πενσιλβάνια. Δυνάμεις του τοπικού σερίφη άνοιξαν πυρ εναντίον μεταναστών ανθρακωρύχων που διαμαρτύρονταν για τις συνθήκες εργασίας, με αποτέλεσμα να σκοτωθούν 19 άνθρωποι.
Στις 10 Σεπτεμβρίου 1939, λίγες ημέρες μετά την εισβολή της ναζιστικής Γερμανίας στην Πολωνία, ο Καναδάς κήρυξε τον πόλεμο στη Γερμανία, συμμετέχοντας επίσημα στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο στο πλευρό των Συμμάχων.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η ημερομηνία και για την Ελλάδα. Στις 10 Σεπτεμβρίου 1944, η Χίος απελευθερώθηκε από τη γερμανική κατοχή, έπειτα από περίπου τριάμισι χρόνια παρουσίας των δυνάμεων του Άξονα στο νησί. Η αποχώρηση των γερμανικών στρατευμάτων σηματοδότησε την επιστροφή της ελευθερίας και την έναρξη μιας νέας, δύσκολης περιόδου ανασυγκρότησης.
Το 1960, ο Αιθίοπας δρομέας Αμπέμπε Μπικίλα κατέκτησε το χρυσό μετάλλιο στον μαραθώνιο των Ολυμπιακών Αγώνων της Ρώμης, τρέχοντας ξυπόλυτος. Ολοκλήρωσε τη διαδρομή σε 2 ώρες, 15 λεπτά και 16,2 δευτερόλεπτα και έγινε ο πρώτος μαύρος Αφρικανός αθλητής που κέρδισε ολυμπιακό χρυσό μετάλλιο.
Έναν χρόνο αργότερα, στις 10 Σεπτεμβρίου 1961, σημειώθηκε μία από τις μεγαλύτερες τραγωδίες στην ιστορία της Formula 1. Κατά τη διάρκεια του ιταλικού Grand Prix στη Μόντσα, το μονοθέσιο του Γερμανού οδηγού Βόλφγκανγκ φον Τριπς βγήκε από την πίστα και έπεσε πάνω στους θεατές. Ο οδηγός και 15 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους.
Το 1967, οι κάτοικοι του Γιβραλτάρ ψήφισαν με συντριπτική πλειοψηφία υπέρ της διατήρησης της βρετανικής κυριαρχίας και απέρριψαν την ένταξη της περιοχής στην Ισπανία.
Στις 10 Σεπτεμβρίου 1977, ο Χαμιντά Τζαντουμπί εκτελέστηκε στη Μασσαλία και έγινε ο τελευταίος άνθρωπος που θανατώθηκε με γκιλοτίνα στη Γαλλία. Η θανατική ποινή καταργήθηκε οριστικά στη χώρα το 1981.
Την ίδια χρονιά, στις 10 Σεπτεμβρίου 1981, η περίφημη «Γκουέρνικα» του Πάμπλο Πικάσο επέστρεψε στην Ισπανία έπειτα από περίπου τέσσερις δεκαετίες παραμονής στο Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης της Νέας Υόρκης. Το αεροσκάφος που μετέφερε τον πίνακα προσγειώθηκε στο αεροδρόμιο Μπαράχας της Μαδρίτης, εκπληρώνοντας την επιθυμία του Πικάσο να επιστρέψει το έργο όταν θα είχε αποκατασταθεί η δημοκρατία στη χώρα.
Το 1991 άρχισαν στη Γερουσία των ΗΠΑ οι ακροάσεις για τον διορισμό του Κλάρενς Τόμας στο Ανώτατο Δικαστήριο. Η διαδικασία εξελίχθηκε σε κομβική στιγμή του δημόσιου διαλόγου για τη σεξουαλική παρενόχληση, μετά τις καταγγελίες της καθηγήτριας Νομικής Ανίτα Χιλ.
Στις 10 Σεπτεμβρίου 2008, το πρώτο σωματιδιακό πακέτο διέγραψε επιτυχώς ολόκληρη τη διαδρομή των 27 χιλιομέτρων του Μεγάλου Επιταχυντή Αδρονίων. Η επιτυχία σηματοδότησε την έναρξη μιας νέας εποχής για την έρευνα της ύλης και του Σύμπαντος στο CERN.
Σαν σήμερα γεννήθηκαν, μεταξύ άλλων, ο σχεδιαστής μόδας Καρλ Λάγκερφελντ, ο μουσικός Χοσέ Φελισιάνο, ο βραβευμένος ηθοποιός Κόλιν Φερθ και ο σκηνοθέτης Γκάι Ρίτσι. Στις σημαντικές απώλειες της ημέρας περιλαμβάνονται η συγγραφέας και πρωτοπόρος του φεμινιστικού κινήματος Μέρι Γουόλστονκραφτ, ο ελληνικής καταγωγής ποιητής Ούγκο Φόσκολο και ο Αμερικανός σεναριογράφος Ντάλτον Τράμπο.
