Νέα ένταση έχει ξεσπάσει ανάμεσα στον Έλον Μασκ και την Ουκρανία, με αφορμή τους περιορισμούς που επέβαλε η SpaceX στις δορυφορικές υπηρεσίες Starlink και Starshield. Ο Αμερικανός δισεκατομμυριούχος κατηγόρησε τον ουκρανικό στρατό για παραβίαση των όρων χρήσης της τεχνολογίας, προκαλώντας την έντονη αντίδραση συμβούλου του προέδρου Βολοντίμιρ Ζελένσκι.
Σύμφωνα με δημοσίευμα του CNBC, ο Έλον Μασκ υποστήριξε μέσω ανάρτησής του στην πλατφόρμα X ότι οι ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις χρησιμοποίησαν το Starlink για επιθετικά πλήγματα με drones, παραβιάζοντας τους όρους λειτουργίας του δορυφορικού δικτύου.
Ο ισχυρισμός του προκάλεσε την αντίδραση του Σερχίι Μπεσκρέστνοφ, συμβούλου του Ουκρανού προέδρου σε θέματα αμυντικής τεχνολογίας, ο οποίος αμφισβήτησε δημόσια την αιτιολόγηση των περιορισμών.
Με ανάρτησή του στο Telegram, ο Ουκρανός αξιωματούχος υποστήριξε ότι οι τεχνικοί περιορισμοί που ισχύουν ήδη καθιστούν αδύνατη τη χρήση του εμπορικού Starlink για τις επιθέσεις που περιέγραψε ο Μασκ.
Όπως εξήγησε, το πολιτικό δίκτυο Starlink δεν λειτουργεί πάνω από το ρωσικό έδαφος, ενώ τα ουκρανικά drones που χρησιμοποιούν τη συγκεκριμένη υπηρεσία υπόκεινται εδώ και μήνες σε περιορισμό ταχύτητας μεταξύ 70 και 90 χιλιομέτρων την ώρα.
«Είναι φυσικά αδύνατο να χρησιμοποιήσουμε το εμπορικό Starlink για επιχειρήσεις πληγμάτων μεγάλου ή μεσαίου βεληνεκούς», υποστήριξε ο Μπεσκρέστνοφ.
Οι περιορισμοί είχαν προκαλέσει έντονη ανησυχία στην Ουκρανία, καθώς αξιωματούχοι της χώρας ανέφεραν ότι επηρεάστηκε η λειτουργία στρατιωτικών drones, με συνέπειες για την αντιμετώπιση των ρωσικών αεροπορικών επιθέσεων.
Το Σάββατο, πάντως, Ουκρανοί αξιωματούχοι επιβεβαίωσαν ότι οι υπηρεσίες υψηλής ταχύτητας των Starlink και Starshield αποκαταστάθηκαν.
Η υπόθεση περιπλέκεται ακόμη περισσότερο από τις αντικρουόμενες αναφορές σχετικά με το ποιος έδωσε την εντολή για τους περιορισμούς.
Ο Μασκ είχε αρχικά υποστηρίξει ότι η απόφαση συνδεόταν με την αμερικανική κυβέρνηση, ωστόσο ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι δεν γνώριζε τίποτα για το συγκεκριμένο ζήτημα.
Παράλληλα, σύμφωνα με Ουκρανούς αξιωματούχους, οι αλλαγές εφαρμόστηκαν χωρίς προηγούμενη προειδοποίηση, αιφνιδιάζοντας τις στρατιωτικές δυνάμεις που εξαρτώνται από τις δορυφορικές επικοινωνίες.
Μέχρι στιγμής, ο Έλον Μασκ δεν έχει εξηγήσει δημόσια γιατί φέρεται να μην υπήρξε σχετική ενημέρωση πριν από την εφαρμογή των περιορισμών.
Σύμφωνα με το CNBC, ούτε ο ίδιος ούτε η SpaceX απάντησαν στα αιτήματα για σχολιασμό.
Οι εξελίξεις έχουν ενισχύσει την προσπάθεια της Ουκρανίας να περιορίσει την εξάρτησή της από τις υπηρεσίες της SpaceX.
Το Κίεβο έχει ανακοινώσει συνεργασίες με τη Νορβηγία, τη φινλανδική Nokia και την εταιρεία δορυφορικής τεχνολογίας ICEYE, με στόχο την ανάπτυξη εναλλακτικών λύσεων επικοινωνίας.
Αντίστοιχες πρωτοβουλίες εξετάζουν και άλλες ευρωπαϊκές χώρες, ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση προχωρά στην ανάπτυξη του δικού της δορυφορικού συστήματος IRIS², με τις πρώτες εκτοξεύσεις να μην αναμένονται πριν από το 2029.
Την ίδια στιγμή, σύμφωνα με τα οικονομικά στοιχεία που παρατίθενται στο δημοσίευμα, τα έσοδα του Starlink κατά το τρίτο τρίμηνο του 2026 ανήλθαν σε 5,25 δισεκατομμύρια δολάρια, έναντι 3,1 δισεκατομμυρίων δολαρίων την αντίστοιχη περίοδο του προηγούμενου έτους.
Η αντιπαράθεση αναδεικνύει ένα κρίσιμο ζήτημα για την Ουκρανία: την εξάρτηση στρατιωτικών επιχειρήσεων και επικοινωνιών από ιδιωτικά δορυφορικά δίκτυα, των οποίων η λειτουργία μπορεί να μεταβληθεί με αποφάσεις των παρόχων τους.
Οι καταγγελίες των δύο πλευρών παραμένουν αντικρουόμενες, χωρίς να έχει αποσαφηνιστεί ανεξάρτητα εάν πράγματι υπήρξε παραβίαση των όρων χρήσης του Starlink.
