Ο λαγοκέφαλος έχει εξελιχθεί τα τελευταία χρόνια σε μία από τις μεγαλύτερες απειλές για τα θαλάσσια οικοσυστήματα της Ελλάδας και της Μεσογείου. Η συνεχής εξάπλωσή του, που ευνοείται από την άνοδο της θερμοκρασίας των θαλασσών λόγω της κλιματικής αλλαγής, προκαλεί σοβαρές επιπτώσεις στην αλιεία, τη βιοποικιλότητα και την ισορροπία των οικοσυστημάτων.
Μέσα σε αυτό το σκηνικό, οι επιστήμονες εξετάζουν έναν απρόσμενο φυσικό σύμμαχο: τη θαλάσσια χελώνα καρέτα καρέτα.
Ένα από τα λίγα είδη που μπορεί να τον καταναλώσει
Ο λαγοκέφαλος περιέχει τετραοδοτοξίνη, μία ιδιαίτερα ισχυρή νευροτοξίνη που καθιστά την κατανάλωσή του επικίνδυνη για τον άνθρωπο και τα περισσότερα ζώα.
Ωστόσο, σύμφωνα με τον Δρ. Νίκο Σημαντήρη του MEDASSET (Μεσογειακός Σύνδεσμος για τη Σωτηρία των Θαλάσσιων Χελωνών), η καρέτα καρέτα φαίνεται να διαθέτει ανοσία στην τοξίνη.
Όπως εξηγεί, οι θαλάσσιες χελώνες έχουν εξαιρετικά ισχυρά σαγόνια και η φυσική τους διατροφή περιλαμβάνει οργανισμούς με σκληρό κέλυφος, όπως καβούρια και δίθυρα μαλάκια, γεγονός που τους επιτρέπει να καταναλώνουν και λαγοκέφαλους.
Τι έχουν δείξει οι έρευνες
Οι επιστήμονες έχουν ήδη εντοπίσει υπολείμματα λαγοκέφαλου σε στομάχια ξεβρασμένων θαλάσσιων χελωνών, επιβεβαιώνοντας ότι το είδος αποτελεί μέρος της διατροφής τους.
Παρόλα αυτά, μέχρι σήμερα δεν υπάρχει άμεση καταγραφή που να αποδεικνύει ότι οι καρέτα καρέτα κυνηγούν ενεργά ζωντανούς λαγοκέφαλους, ούτε είναι γνωστό αν τρέφονται αποκλειστικά με νεκρά ψάρια.
Η περίπτωση της Ζακύνθου
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η Ζάκυνθος, όπου καταγράφονται από τους αλιείς ελάχιστες ή ακόμη και μηδενικές εμφανίσεις λαγοκέφαλου, ιδιαίτερα στον κόλπο του Λαγανά.
Η περιοχή φιλοξενεί μία από τις μεγαλύτερες αποικίες ωοτοκίας της καρέτα καρέτα στη Μεσόγειο, γεγονός που έχει οδηγήσει τους επιστήμονες να εξετάζουν αν η παρουσία μεγάλου αριθμού χελωνών μπορεί να λειτουργεί ως φυσικός περιοριστικός παράγοντας για την εξάπλωση του είδους.
Όπως επισημαίνει ο Δρ. Σημαντήρης, προς το παρόν πρόκειται για μια επιστημονική υπόθεση που απαιτεί περαιτέρω μελέτη.
Η κλιματική αλλαγή και η υπεραλίευση επιδεινώνουν το πρόβλημα
Η εξάπλωση του λαγοκέφαλου δεν οφείλεται μόνο στην αύξηση της θερμοκρασίας των θαλασσών.
Σημαντικό ρόλο παίζει και η υπεραλίευση, η οποία έχει μειώσει τους φυσικούς θηρευτές πολλών θαλάσσιων ειδών, όπως οι ροφοί, οι ξιφίες και άλλα μεγάλα ψάρια, διαταράσσοντας την ισορροπία των οικοσυστημάτων.
Οι ειδικοί τονίζουν ότι η προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος, η διατήρηση των φυσικών θηρευτών και η αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για τον περιορισμό της εξάπλωσης του λαγοκέφαλου στις ελληνικές θάλασσες.
About The Author
