Με την έγκριση της ναζιστικής Γερμανίας, τα βουλγαρικά στρατεύματα εισέρχονται σε ελληνικά εδάφη, εγκαινιάζοντας μια περίοδο σκληρής καταπίεσης και εκβουλγαρισμού
Σαν σήμερα, στις 21 Απριλίου 1941, στον απόηχο της γερμανικής εισβολής στην Ελλάδα, βουλγαρικές στρατιωτικές δυνάμεις εισέρχονται στην Ανατολική Μακεδονία και τη Θράκη, με την έγκριση των γερμανικών αρχών κατοχής. Η κίνηση αυτή εντάσσεται στο ευρύτερο πλαίσιο της προέλασης των δυνάμεων του Άξονα κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου και σηματοδοτεί την έναρξη μιας ιδιαίτερα σκληρής περιόδου για τις τοπικές κοινωνίες.
Η βουλγαρική κατοχή εκτείνεται σε μεγάλες γεωγραφικές περιοχές, περιλαμβάνοντας τους νομούς Σερρών, Δράμας και Καβάλας στην Ανατολική Μακεδονία, καθώς και τους νομούς Ξάνθης, Ροδόπης και Έβρου στη Θράκη. Στη διοίκησή της εντάσσονται επίσης η Θάσος και η Σαμοθράκη, ενώ μια ζώνη στα ελληνοτουρκικά σύνορα παραμένει υπό γερμανικό έλεγχο. Μετά τη συνθηκολόγηση της Ιταλίας το 1943, η βουλγαρική παρουσία επεκτείνεται προς την Κεντρική Μακεδονία έως τον ποταμό Αξιό, χωρίς να περιλαμβάνει τη Θεσσαλονίκη.
Βασικός στόχος της βουλγαρικής πολιτικής είναι η οριστική προσάρτηση των κατεχόμενων περιοχών και ο εκβουλγαρισμός του πληθυσμού. Για τον σκοπό αυτό εφαρμόζονται εκτεταμένα διοικητικά και κατασταλτικά μέτρα: οι ελληνικές αρχές καταργούνται και αντικαθίστανται, η χρήση της ελληνικής γλώσσας περιορίζεται δραστικά, ενώ σχολεία κλείνουν και εκπαιδευτικοί διώκονται. Παράλληλα, επιχειρείται η αλλοίωση της πολιτισμικής και θρησκευτικής ταυτότητας, με αντικατάσταση ελλήνων κληρικών και μετονομασίες τοπωνυμίων.
Η οικονομική πίεση εντείνεται μέσω δημεύσεων περιουσιών και περιορισμών στην άσκηση επαγγελμάτων, οδηγώντας σε εκτεταμένο αποκλεισμό του ελληνικού πληθυσμού από την οικονομική ζωή. Μέχρι τα τέλη του 1941, περισσότεροι από 100.000 Έλληνες έχουν εκδιωχθεί από τις εστίες τους, ενώ παράλληλα πραγματοποιούνται οργανωμένοι εποικισμοί βουλγαρικών πληθυσμών.
Η σκληρότητα των μέτρων προκαλεί έντονες αντιδράσεις και οδηγεί στην ανάπτυξη αντιστασιακής δράσης. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η εξέγερση της Δράμας τον Σεπτέμβριο του 1941, η οποία καταπνίγεται βίαια, με βαριές απώλειες στον άμαχο πληθυσμό.
Η βουλγαρική κατοχή διαρκεί έως τις 26 Οκτωβρίου 1944, όταν τα βουλγαρικά στρατεύματα αποχωρούν από τα ελληνικά εδάφη. Η περίοδος αυτή αποτελεί την τρίτη κατά σειρά βουλγαρική κατοχή της περιοχής μέσα στον 20ό αιώνα, αφήνοντας βαθιές πληγές στον κοινωνικό ιστό και στη συλλογική μνήμη των κατοίκων.
(Κεντρική φωτο: Το 1914 η πόλη της Δράμας είχε πληθυσμό 25.000 κατοίκων, εκ των οποίων 4.000 πέθαναν από πείνα και ασθένειες κατά τη βουλγαρική κατοχή (αρχείο Βιβλιοθήκης του Κογκρέσου Η.Π.Α.)
About The Author
