Από τις 18 έως τις 31 Μαρτίου 2026 η ψηφιακή πλατφόρμα της ΕΡΤ παρουσιάζει ένα εκτενές αφιέρωμα στον νομπελίστα ποιητή, φωτίζοντας το έργο και τη διαχρονική επιρροή του στη νεότερη ελληνική λογοτεχνία
Με αφορμή τη συμπλήρωση 30 χρόνων από τον θάνατο του Οδυσσέα Ελύτη στις 18 Μαρτίου 1996, ενός από τους κορυφαίους εκπροσώπους της γενιάς του ’30 και βραβευμένου με Νόμπελ Λογοτεχνίας το 1979, η ΕΡΤ διαθέτει μέσα από το ERTFLIX ένα πλούσιο αφιέρωμα με σπάνιο αρχειακό υλικό, ιστορικά ντοκουμέντα και σημαντικές τηλεοπτικές παραγωγές. Το αφιέρωμα αναδεικνύει το έργο του ποιητή μέσα από τον λόγο του, αλλά και μέσα από τη μουσική που γεννήθηκε από την ποίησή του, επιβεβαιώνοντας τη βαθιά και διαχρονική του επιρροή.
Ανάμεσα στις παραγωγές που προβάλλονται ξεχωρίζει το επεισόδιο «Παρασκήνιο: Γιώργος Σεφέρης – Οδυσσέας Ελύτης, Δύο Νόμπελ στην Ελληνική Ποίηση» του 1999, σε σκηνοθεσία Τάκη Χατζόπουλου. Το ντοκιμαντέρ είναι αφιερωμένο στο έργο και την προσφορά των δύο Ελλήνων νομπελιστών ποιητών, με πανεπιστημιακούς και σύγχρονους λογοτέχνες να αναλύουν τη σημασία της ποίησής τους για τα ελληνικά γράμματα, καθώς και τη θέση τους στη νεότερη ελληνική λογοτεχνία, φωτίζοντας τις θεματικές, την αισθητική και τη διαχρονική επιρροή του έργου τους.
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και το επεισόδιο «Περι-Διαβάζοντας: Αφιέρωμα στη μνήμη του Οδυσσέα Ελύτη» του 1999, σε σενάριο και σκηνοθεσία Γιώργου Μ. Δαμπάση. Το αφιέρωμα συντίθεται από αρχειακό υλικό της ΕΡΤ, ιστορικά ντοκουμέντα και τηλεοπτικές εμφανίσεις του ποιητή, παρουσιάζοντας την πορεία και το έργο του, που εκδόθηκε από τους εκδοτικούς οίκους Ύψιλον και Ίκαρος. Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στο «Άξιον Εστί», το οποίο έγινε παγκοσμίως γνωστό χάρη στη μελοποίησή του από τον Μίκη Θεοδωράκη.
Ξεχωριστή θέση στο αφιέρωμα κατέχει η εκπομπή «Η Περιπέτεια Ενός Ποιήματος: Ελύτης – Θεοδωράκης, Μικρές Κυκλάδες» του 1988, σε σκηνοθεσία Αντώνη Κόκκινου. Ο Κώστας Γεωργουσόπουλος συζητά με τον Μίκη Θεοδωράκη τη μελοποίηση του έργου του Οδυσσέα Ελύτη και ειδικά τα ποιήματα που οδήγησαν στον δίσκο «Μικρές Κυκλάδες», που κυκλοφόρησε το 1963. Η συζήτηση εστιάζει στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της ποίησης του Ελύτη και στον τρόπο με τον οποίο αυτή μετασχηματίζεται σε μουσική. Κατά τη διάρκεια της εκπομπής παρουσιάζονται ερμηνείες από σημαντικούς καλλιτέχνες, όπως η Νένα Βενετσάνου, η Μαρία Δημητριάδη, ο Πέτρος Πανδής, η Σούλα Μαρκίζη, η Βιβή και η Μαριάννα Γκέκα και ο Βασίλης Γισδάκης, σε τραγούδια όπως «Ο κήπος έμπαινε στη θάλασσα», «Το τριζόνι», «Του μικρού βοριά», «Τα ’δατε τα μάθατε», «Μαρίνα» και «Η Μάγια».
Παράλληλα προβάλλεται το επεισόδιο «Η Περιπέτεια Ενός Ποιήματος: Οδυσσέας Ελύτης, Λίνος Κόκοτος» του 1988, σε σκηνοθεσία Γιώργου Εμιρζά. Στο επεισόδιο παρουσιάζονται τραγούδια από τον δίσκο «Το Θαλασσινό Τριφύλλι» του Λίνου Κόκοτου, σε ποίηση Οδυσσέα Ελύτη. Ο φιλόλογος Τάσος Λιγνάδης παραθέτει βιογραφικά στοιχεία και αναλύει τη θέση των ποιητικών τραγουδιών στο σύνολο του έργου του ποιητή. Τα τραγούδια της ενότητας από τη συλλογή «Τα Ρω του Έρωτα» του 1972 μελοποιήθηκαν από τον Λίνο Κόκοτο και αποτέλεσαν τον ομότιτλο δίσκο, με εμφανείς επιρροές από το νέο κύμα. Ερμηνευτές ήταν η Ρένα Κουμιώτη και ο Μιχάλης Βιολάρης, ενώ ακούγονται τραγούδια όπως «Το θαλασσινό τριφύλλι», «Ο ταχυδρόμος», «Το δελφινοκόριτσο», «Η Ελένη» και «Το ερημονήσι».
Το αφιέρωμα συμπληρώνεται από το επεισόδιο «Εποχές και Συγγραφείς: Οδυσσέας Ελύτης» του 2000, σε σκηνοθεσία Τάσου Ψαρρά, το οποίο παρουσιάζει τη ζωή και το έργο του ποιητή, μιας από τις σημαντικότερες μορφές του ελληνικού μοντερνισμού. Πανεπιστημιακοί και φιλόλογοι αναλύουν την ποίησή του, τη σημασία της ελληνικότητας και τη σχέση του με τον Γιώργο Σεφέρη, με ιδιαίτερη αναφορά στο «Άξιον Εστί» και στη βράβευσή του με το Νόμπελ Λογοτεχνίας.
Τέλος, προβάλλεται και το επεισόδιο «20ος Αιώνας – Επιλογές: Οδυσσέας Ελύτης» του 1982, σε επιμέλεια Ελίνας Τανιμανίδη, όπου ο ποιητής αναπτύσσει τη θέση του για τον ρόλο της Ελλάδας στο ευρωπαϊκό πλαίσιο, αναδεικνύοντας την ιδιαιτερότητα του ελληνικού πολιτισμού και τη σημασία της πνευματικής του παράδοσης.
Το αφιέρωμα είναι διαθέσιμο στο ERTFLIX από την Τετάρτη 18 έως και την Τρίτη 31 Μαρτίου 2026, δίνοντας στο κοινό την ευκαιρία να επαναπροσεγγίσει το έργο και τη σκέψη ενός από τους σημαντικότερους ποιητές της σύγχρονης Ελλάδας.
About The Author
