
Εγκαταστάσεις σε Αθήνα, Πεντέλη, Ρέθυμνο και Θεσσαλία με στόχο την πρόληψη και την ενίσχυση της ανθεκτικότητας απέναντι στην κλιματική κρίση
Σημαντικά βήματα προς την κατεύθυνση της πρόληψης και της διαχείρισης φυσικών κινδύνων πραγματοποιεί το ΜΕΤΕΟ του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, αναπτύσσοντας συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης σε κομβικές περιοχές της χώρας. Οι παρεμβάσεις αφορούν την Αθήνα, την Πεντέλη, το Ρέθυμνο και τη Θεσσαλία, ενισχύοντας την επιχειρησιακή ετοιμότητα απέναντι σε ακραία καιρικά φαινόμενα.
Τα συστήματα αυτά παρουσιάστηκαν σε ημερίδα που συνδιοργανώθηκε με τον Δήμο Αθηναίων και διεθνείς φορείς, με τους ειδικούς να τονίζουν ότι οι κλιματικές υπηρεσίες αποτελούν πλέον βασικό εργαλείο για την προστασία πολιτών, υποδομών και τοπικών οικονομιών σε συνθήκες κλιματικής κρίσης.
Σύμφωνα με τον διευθυντή Ερευνών του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, Κώστα Λαγουβάρδο, στον Δήμο Αθηναίων και στον Δήμο Πεντέλης έχουν εγκατασταθεί νέοι μετεωρολογικοί σταθμοί και συστήματα εξειδικευμένων προγνώσεων. Στην Αθήνα δίνεται έμφαση στη θερμική καταπόνηση, ενώ στην Πεντέλη στην πρόγνωση κινδύνου δασικών πυρκαγιών. Στο Ρέθυμνο, το σύστημα συνδυάζει δίκτυο σταθμών με αισθητήρες ποιότητας αέρα και μετρήσεις στάθμης, ενώ στη Θεσσαλία υλοποιείται ένα ολοκληρωμένο μοντέλο που περιλαμβάνει και πρόγνωση στάθμης ποταμών με τη χρήση τεχνικών Τεχνητής Νοημοσύνης.
Τα συστήματα βασίζονται σε τέσσερις βασικούς πυλώνες: την κατανόηση του κινδύνου σε τοπικό επίπεδο, τη συλλογή και ανάλυση δεδομένων μέσω αισθητήρων και μοντέλων πρόγνωσης, την ενίσχυση της ετοιμότητας μέσω σχεδιασμού και εκπαίδευσης και, τέλος, την έγκαιρη και αξιόπιστη επικοινωνία των προειδοποιήσεων προς τις αρχές και τους πολίτες.
Όπως επισημάνθηκε, η ενιαία απεικόνιση των δεδομένων αποτελεί βασικό πλεονέκτημα, καθώς διευκολύνει τη λήψη αποφάσεων και την επιχειρησιακή ανταπόκριση. Ωστόσο, εξακολουθούν να υπάρχουν προκλήσεις, κυρίως στην ενσωμάτωση των συστημάτων στη διαδικασία λήψης αποφάσεων και στη διασφάλιση της μακροχρόνιας λειτουργίας τους.
Από την πλευρά της, η διευθύντρια Ερευνών Βασιλική Κοτρώνη υπογράμμισε ότι τα συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης δεν περιορίζονται στην πρόγνωση των φαινομένων, αλλά επεκτείνονται στην ανάλυση των επιπτώσεών τους, μετατρέποντας τα μετεωρολογικά δεδομένα σε εργαλεία λήψης αποφάσεων και στρατηγικού σχεδιασμού.
Στην ανάγκη αλλαγής προσέγγισης στην πολιτική προστασία στάθηκε ο αντιδήμαρχος Αθηναίων Ανδρέας Γραμματικογιάννης, τονίζοντας τη μετάβαση από την αποσπασματική αντίδραση σε ένα προληπτικό και τεχνολογικά υποστηριζόμενο μοντέλο διαχείρισης κινδύνων. Παράλληλα, επεσήμανε τις διαχρονικές αδυναμίες του αστικού ιστού, όπως τα ανεπαρκή δίκτυα απορροής, που αυξάνουν την ευαλωτότητα, ιδιαίτερα στην Αττική.
Αντίστοιχα, ο Νίκος Χρυσόγελος ανέδειξε την ανάγκη ενίσχυσης των δημοτικών υπηρεσιών με εξειδικευμένο προσωπικό, επισημαίνοντας ότι η αξιοποίηση των διαθέσιμων ερευνητικών εργαλείων προϋποθέτει κατάλληλη στελέχωση και διαρκή συνεργασία μεταξύ φορέων.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και στην επιχειρησιακή αξία των συστημάτων, με τον εκπρόσωπο της Ελληνικής Ομάδας Διάσωσης να τονίζει ότι παρέχουν κρίσιμη πληροφόρηση σε πραγματικό χρόνο για όσους επιχειρούν στο πεδίο, ειδικά σε περιπτώσεις πυρκαγιών και πλημμυρών. Ωστόσο, σημειώθηκε η ανάγκη για κοινά πρωτόκολλα και καλύτερο συντονισμό μεταξύ κρατικών και εθελοντικών δυνάμεων.
Στο επίπεδο των υποδομών, ο ΔΕΔΔΗΕ αξιοποιεί ήδη αντίστοιχα εργαλεία για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας του δικτύου, προσανατολίζοντας προληπτικά τις παρεμβάσεις και τη συντήρηση βάσει προγνώσεων. Παράλληλα, αναπτύσσονται πλατφόρμες ανάλυσης κινδύνου που συνδέονται με τα επιχειρησιακά κέντρα.
Τέλος, ιδιαίτερη σημασία αποδόθηκε και στο χαμηλό ποσοστό ασφαλιστικής κάλυψης έναντι φυσικών καταστροφών στην Ελλάδα, με τους ειδικούς να επισημαίνουν ότι η ασφάλιση αποτελεί κρίσιμο συμπληρωματικό εργαλείο στην αντιμετώπιση των συνεπειών της κλιματικής κρίσης.
Η συνολική εικόνα που αναδείχθηκε από την ημερίδα είναι σαφής: η τεχνολογία, η επιστημονική γνώση και η συνεργασία μεταξύ φορέων αποτελούν τον πυρήνα για την οικοδόμηση ανθεκτικών πόλεων και κοινωνιών σε ένα περιβάλλον αυξανόμενων κλιματικών προκλήσεων.
(Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ)


