Ανοδική πορεία αναμένεται να ακολουθήσουν οι τιμές των τσιγάρων στην Ελλάδα τα επόμενα χρόνια, καθώς στο ευρωπαϊκό επίπεδο εξετάζονται σημαντικές αλλαγές στη φορολογία καπνικών προϊόντων.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει προτείνει την αναθεώρηση της Οδηγίας Φορολογίας Καπνού, με κεντρικό άξονα την αύξηση του ελάχιστου Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης (ΕΦΚ). Συγκεκριμένα, το κατώτατο όριο προτείνεται να ενισχυθεί αισθητά, γεγονός που αναμένεται να επηρεάσει άμεσα τις τελικές τιμές λιανικής.
Στην ελληνική αγορά, η φορολογία αποτελεί ήδη το μεγαλύτερο μέρος της τιμής ενός πακέτου. ΕΦΚ και ΦΠΑ συνθέτουν τη συντριπτική πλειονότητα του κόστους, με αποτέλεσμα κάθε μεταβολή στη φορολογική πολιτική να μετακυλίεται σχεδόν εξ ολοκλήρου στον καταναλωτή.
Οι οικονομικοί αναλυτές εκτιμούν ότι, προκειμένου να επιτευχθούν τα νέα ευρωπαϊκά όρια, θα απαιτηθούν σταδιακές αυξήσεις στη φορολογική επιβάρυνση. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι οι τιμές στα περίπτερα αναμένεται να κινηθούν ανοδικά με σταθερό ρυθμό τα επόμενα έτη.
Η επιβάρυνση δεν αξιολογείται μόνο με βάση την απόλυτη τιμή, αλλά και σε σχέση με το διαθέσιμο εισόδημα. Όταν οι τιμές αυξάνονται ταχύτερα από τους μισθούς, το προϊόν καθίσταται αναλογικά ακριβότερο, επηρεάζοντας ιδιαίτερα τα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα.
Παράλληλα, οι ειδικοί προειδοποιούν για πιθανή ενίσχυση της παράνομης αγοράς. Η αύξηση της διαφοράς τιμής μεταξύ νόμιμων και παράνομων προϊόντων λειτουργεί ως κίνητρο για μετατόπιση μέρους των καταναλωτών προς φθηνότερες, αλλά μη ελεγχόμενες επιλογές.
Σύμφωνα με πρόσφατες μελέτες, η παράνομη διακίνηση καπνικών προϊόντων στην Ελλάδα παραμένει σε υψηλά επίπεδα. Η γεωγραφική θέση της χώρας και οι εμπορικές διαδρομές της περιοχής καθιστούν το φαινόμενο διαχρονικά έντονο.
Για τους τακτικούς καπνιστές, η σταδιακή αύξηση των τιμών μεταφράζεται σε αισθητή ετήσια επιβάρυνση, ενώ για την πολιτεία το ζητούμενο παραμένει η ισορροπία ανάμεσα στα δημόσια έσοδα, τη δημόσια υγεία και τον περιορισμό του λαθρεμπορίου.
