Υπόθεση: Η Άσια Ριβς πιάνει δουλειά ως καμαριέρα σε έναν πολυτελή ουρανοξύστη της Νέας Υόρκης, αγνοώντας πως οι ένοικοί του είναι μέλη μιας σατανιστικής κοινότητας που εξασφαλίζουν την αθανασία τους μέσω ανθρωποθυσιών. Όταν οι αθάνατοι κάτοικοι στρέφονται εναντίον της και η Άσια ανακαλύπτει ότι εκεί βρίσκεται και η αδελφή της, Μαρία, ξεκινά μια αιματηρή μάχη επιβίωσης για να τη σώσει και να διαλύσει την κατάρα.
Υπάρχουν ταινίες τρόμου που ενδιαφέρονται πρωτίστως να τρομάξουν και άλλες που χρησιμοποιούν τον τρόμο για να μιλήσουν, έστω υπαινικτικά, για τον τρόπο με τον οποίο είναι οργανωμένη η κοινωνία. Το «Θα σε σκοτώσουν» του Κιρίλ Σοκόλοφ καταφέρνει να λειτουργήσει και στα δύο επίπεδα. Είναι πάνω απ’ όλα ένα εξαιρετικά διασκεδαστικό, αιματηρό και ξέφρενο μείγμα δράσης, τρόμου και μαύρης κωμωδίας, όμως πίσω από την υπερβολή, τα τέρατα και τις σκηνές ακραίας βίας κρύβεται μια καθόλου αδιάφορη ιδέα: ένας κόσμος όπου η εξουσία, το χρήμα και η κοινωνική προνομία έχουν αποκτήσει κυριολεκτικά το δικαίωμα να νικούν ακόμη και τον θάνατο.
Η ταινία δεν χάνει χρόνο σε περιττές σκηνές και προετοιμασίες. Η πρώτη σοβαρή έκρηξη τρόμου και βίας έρχεται αρκετά νωρίς, λειτουργώντας σαν δήλωση προθέσεων: εδώ δεν πρόκειται να υπάρξει ασφαλής απόσταση από το αίμα, ούτε σταδιακή προετοιμασία του θεατή για κάτι που θα ακολουθήσει. Ο Σοκόλοφ επιλέγει από την αρχή την υπερβολή και στη συνέχεια αυξάνει και κλιμακώνει διαρκώς, μετατρέποντας κάθε νέα σύγκρουση σε ένα ακόμη πιο παράλογο και απολαυστικό επίπεδο βίας. Οι νεκροί επιστρέφουν, οι αντίπαλοι αρνούνται πεισματικά να πεθάνουν και η ίδια η μάχη για επιβίωση μετατρέπεται σε ένα παράδοξο μείγμα τρόμου και μαύρου χιούμορ.
Στο κέντρο βρίσκεται η Άσια Ριβς, μια γυναίκα που έχει ήδη γνωρίσει τη βία μέσα στην ίδια της την οικογένεια και επιστρέφει, δέκα χρόνια αργότερα, σε έναν κόσμο όπου η βία δεν αποτελεί πλέον ιδιωτική υπόθεση αλλά συστατικό στοιχείο ενός οργανωμένου κοινωνικού συστήματος. Φτάνει λοιπόν, σε έναν πολυτελή ουρανοξύστη της Νέας Υόρκης, υποδυόμενη την οικιακή βοηθό, και σύντομα ανακαλύπτει ότι το κτίριο δεν είναι απλώς ένα προνομιούχο καταφύγιο επιφανών προσώπων με μεγάλη περιουσία αλλά ένας ολόκληρος μηχανισμός εξουσίας, όπου η αθανασία των λίγων κι εκλεκτών προϋποθέτει τη θυσία των πολλών. Η εικόνα είναι τόσο κυριολεκτική όσο και συμβολική: κάποιοι μπορούν να συνεχίζουν να ζουν αιώνια μόνο επειδή άλλοι άνθρωποι μετατρέπονται σε αναλώσιμο υλικό.
Εδώ βρίσκεται και η πιο ενδιαφέρουσα κοινωνική πλευρά της ταινίας – χωρίς όμως να βαραίνει την υπόθεση και την εξέλιξη της πλοκής, και αυτό είναι καλό. Ο ουρανοξύστης λειτουργεί σαν μικρογραφία μιας ταξικά διαχωρισμένης κοινωνίας, στην οποία η πολυτέλεια δεν είναι αποτέλεσμα κάποιας φυσικής ανωτερότητας αλλά προϊόν εκμετάλλευσης. Οι κάτοικοι του κτιρίου δεν ενδιαφέρονται απλώς να επιβιώσουν· θέλουν πάση θυσία να διατηρήσουν τα προνόμιά τους για πάντα και είναι πρόθυμοι να πληρώσουν οποιοδήποτε τίμημα, αρκεί το τίμημα να το πληρώνουν κάποιοι άλλοι… Και τι καλύτερο, λοιπόν, από το να πουλήσουν τις ψυχές τους στον Σατανά; Ο σατανισμός δεν λειτουργεί εδώ μόνο ως στοιχείο του υπερφυσικού τρόμου, αλλά και ως ειρωνική εικόνα μιας κοινωνίας στην οποία η συσσώρευση πλούτου, η κοινωνική απομόνωση και η αίσθηση ατιμωρησίας μπορούν να πάρουν σχεδόν δαιμονικές διαστάσεις. Οι κάτοικοι του κτιρίου δεν ενδιαφέρονται απλώς να επιβιώσουν· θέλουν να διατηρήσουν τα προνόμιά τους για πάντα και δεν διστάζουν να πληρώσουν οποιοδήποτε τίμημα, αρκεί τον λογαριασμό να τον πληρώνουν κάποιοι άλλοι.
Ακόμη πιο ενδιαφέρουσα είναι η σχέση των δύο αδελφών. Η Άσια και η Μαρία δεν αντιδρούν με τον ίδιο τρόπο απέναντι σε αυτόν τον κόσμο. Η μία θέλει να δραπετεύσει, η άλλη έχει αρχίσει να συμβιβάζεται με την ασφάλεια και τις ανέσεις που της προσφέρει το σύστημα, ακόμη κι αν γνωρίζει το πραγματικό του κόστος. Αυτή η αντίθεση προσδίδει στην ιστορία μια κοινωνική ένταση που ξεπερνά την απλή μάχη ανάμεσα σε «καλούς» και «κακούς». Το ερώτημα δεν είναι μόνο ποιος θα επιβιώσει, αλλά τι είναι διατεθειμένος να αποδεχτεί ένας άνθρωπος προκειμένου να αισθάνεται ασφαλής μέσα σε έναν διεφθαρμένο κόσμο.
Ο Σοκόλοφ, ωστόσο, δεν μετατρέπει ποτέ την ταινία του σε μια βαρύγδουπη πολιτική αλληγορία. Και αυτή είναι πιθανότατα η σωστή επιλογή. Το «Θα σε σκοτώσουν» ξέρει ότι αν αρχίσει να εξηγεί υπερβολικά τον συμβολισμό του, θα χάσει μεγάλο μέρος της ενέργειάς του. Προτιμά να μιλήσει μέσα από εικόνες, αντιθέσεις και πράξεις. Η κοινωνική κριτική βρίσκεται μέσα στη δράση και όχι έξω από αυτήν.Οι πλούσιοι δεν εκφωνούν πολιτικά μανιφέστα αλλά αναπαράγουν στην πράξη ένα σύστημα στο οποίο η ζωή τους έχει μεγαλύτερη αξία από τη ζωή των άλλων. Και η Άσια δεν χρειάζεται να γίνει θεωρητικός της κοινωνικής επανάστασης· αρκεί που αρνείται να αποδεχτεί τον ρόλο του θύματος, με όπλο τον δυναμικό χαρακτήρα της, το κέφι και το μπρίο της, αλλά και μια… ματσέτα.
Αυτό δίνει ιδιαίτερη δύναμη και στη σκηνοθεσία. Ο Σοκόλοφ κινηματογραφεί τη βία με εντυπωσιακή αυτοπεποίθηση, αξιοποιώντας το gore όχι απλώς για να σοκάρει αλλά και για να δημιουργήσει ρυθμό, χιούμορ και διαρκείς ανατροπές. Οι επιρροές από το «Kill Bill», το «Evil Dead», το «Abigail», το «Ready or Not», τα κόμικς και τα βιντεοπαιχνίδια είναι αισθητές, όμως η ταινία δεν μοιάζει με άσκηση μίμησης. Παίρνει γνωστά υλικά και τα ανασυνθέτει σε ένα ιδιαίτερα ζωηρό κινηματογραφικό κοκτέιλ.
Η Ζάζι Μπιτς σηκώνει μεγάλο μέρος του βάρους της ταινίας και αποδεικνύεται ιδανική πρωταγωνίστρια για έναν ρόλο που απαιτεί σωματικότητα, νεύρο και σωστή αίσθηση του κωμικού χρόνου. Η Άσια δεν είναι μια άτρωτη υπερηρωίδα: η διαδρομή της προς τη δύναμη έχει κόστος και αυτό επιτρέπει στην ερμηνεία να αποκτήσει συναισθηματικό βάθος. Δίπλα της, η Μάιχαλα δίνει στη Μαρία μια πιο ευάλωτη και ευαίσθητη διάσταση, κάνοντας τη σχέση των δύο αδελφών πολύ περισσότερο από ένα απλό αφηγηματικό τέχνασμα. Εξαιρετικό είναι και το υπόλοιπο καστ. Ο Πάτερσον Τζόζεφ, ο Τομ Φέλτον, η Χέδερ Γκράχαμ και η Πατρίσια Αρκέτ απολαμβάνουν εμφανώς τους υπερβολικούς ρόλους τους, με την Αρκέτ να ξεχωρίζει ως ηγέτιδα μιας ελίτ που έχει μετατρέψει την ανθρώπινη θυσία σε καθημερινή πρακτική. Το αποτέλεσμα είναι μια σειρά χαρακτήρων που ισορροπούν ανάμεσα στο γελοίο και το απειλητικό, ακριβώς όπως απαιτεί η μαύρη κωμωδία.
Το μοναδικό σημείο όπου η ταινία θα μπορούσε να είχε προχωρήσει ακόμη περισσότερο είναι ακριβώς εκεί όπου η κοινωνική της αλληγορία ανοίγει τις μεγαλύτερες δυνατότητες. Η ιδέα μιας προνομιούχας τάξης που διατηρεί την αθανασία της μέσα από την εκμετάλλευση των άλλων είναι αρκετά δυνατή ώστε να σηκώσει ακόμη πιο βαθιά πολιτική ανάγνωση. Ο Σοκόλοφ όμως προτιμά να μείνει στην περιοχή της απολαυστικής, αιματηρής υπερβολής. Πρόκειται περισσότερο για μια αιχμηρή υπόνοια παρά για ολοκληρωμένη κοινωνική θεωρία. Και ίσως ακριβώς γι’ αυτό το «Θα σε σκοτώσουν» λειτουργεί τόσο καλά. Δεν προσποιείται ότι είναι κάτι διαφορετικό από αυτό που είναι: ένα φρενήρες κινηματογραφικό παιχνίδι με δαίμονες, αθάνατους πλούσιους, δολοφόνους, αναστάσεις, εκρήξεις και άφθονο αίμα. Ταυτόχρονα, κάτω από αυτή την επιφάνεια, αναγνωρίζει κάτι απολύτως πραγματικό: ότι κάθε σύστημα που υπόσχεται ασφάλεια και αθανασία στους λίγους χρειάζεται πάντοτε κάποιους άλλους για να πληρώσουν τον λογαριασμό.
Με δυνατές ερμηνείες, εξαιρετικό ρυθμό, ευφάνταστη βία και ένα μαύρο χιούμορ που δεν φοβάται να φτάσει στα άκρα, η ταινία του Κιρίλ Σοκόλοφ είναι από τις πιο ευχάριστες εκπλήξεις του σύγχρονου κινηματογράφου που συνδυάζει στοιχεία τρόμου με την καταιγιστική δράση. Δεν ενδιαφέρεται να είναι διακριτική, ούτε και χρειάζεται. Χτυπάει δυνατά, επιταχύνει όταν πρέπει, αιματοκυλά την οθόνη και, την ίδια στιγμή, αφήνει πίσω της μια δηλητηριώδη ιδέα για έναν κόσμο όπου οι ισχυροί έχουν πάψει να φοβούνται ακόμη και τον θάνατο. Κι όταν μια ταινία μπορεί να προσφέρει τόσο αποτελεσματικό θέαμα και ταυτόχρονα να μετατρέπει τον πλούτο, την εξουσία και την εκμετάλλευση σε υλικό για κοινωνικό τρόμο, τότε το «Θα σε σκοτώσουν» αξίζει αναμφίβολα να το πάρουμε πολύ περισσότερο στα σοβαρά απ’ όσο θέλει αρχικά να δείξει.
Βαθμολογία: 7.5/10
Ειρηναίος Μαράκης,
για τη Viral Greece
