Το απολίθωμα ηλικίας περίπου 68 εκατομμυρίων ετών είναι το μεγαλύτερο γνωστό αυγό με μαλακό κέλυφος – Γιατί οι επιστήμονες υποψιάζονται έναν γιγάντιο μοσάσαυρο.
Ένα παράξενο απολίθωμα από την Ανταρκτική εξακολουθεί να προκαλεί ερωτήματα στους παλαιοντολόγους. Έχει διαστάσεις περίπου 29 επί 20 εκατοστά, θυμίζει ξεφουσκωμένη μπάλα και αποτελεί το μεγαλύτερο αυγό με μαλακό κέλυφος που έχει εντοπιστεί μέχρι σήμερα.
Το απολίθωμα είναι ηλικίας περίπου 68 εκατομμυρίων ετών και προέρχεται από τα τελευταία στάδια της Κρητιδικής περιόδου. Σε όγκο ξεπερνά όλα τα γνωστά αυγά μη πτηνών δεινοσαύρων και κατατάσσεται ως το δεύτερο μεγαλύτερο αυγό οποιουδήποτε γνωστού ζώου, πίσω από εκείνα του εξαφανισμένου ελέφαντα-πουλιού της Μαδαγασκάρης.
Από το «The Thing» στο Antarcticoolithus bradyi
Το απολίθωμα δεν αποτελεί πρόσφατη ανακάλυψη. Εντοπίστηκε το 2011 στη νήσο Σέιμουρ από Χιλιανούς επιστήμονες, κατά τη διάρκεια αποστολής στην Ανταρκτική.
Η παράξενη μορφή του δεν επέτρεψε την άμεση αναγνώρισή του. Για χρόνια παρέμενε στις συλλογές του Εθνικού Μουσείου Φυσικής Ιστορίας της Χιλής με το ανεπίσημο παρατσούκλι «The Thing», από την ομώνυμη ταινία επιστημονικής φαντασίας που διαδραματίζεται στην Ανταρκτική.
Η πραγματική του φύση αποκαλύφθηκε έπειτα από μελέτη επιστημόνων από το Πανεπιστήμιο του Τέξας, το Πανεπιστήμιο της Χιλής και άλλους ερευνητικούς φορείς. Τα αποτελέσματα δημοσιεύθηκαν το 2020 στο επιστημονικό περιοδικό Nature.
Οι ερευνητές έδωσαν στο απολίθωμα την ονομασία Antarcticoolithus bradyi. Πρόκειται για ταξινομική ονομασία του ίδιου του αυγού και όχι του ζώου που το γέννησε.
Ένα κέλυφος διαφορετικό από των δεινοσαύρων
Σε αντίθεση με τα σκληρά και παχιά αυγά των περισσότερων γνωστών δεινοσαύρων, το Antarcticoolithus διέθετε ένα πολύ λεπτό, εύκαμπτο κέλυφος.
Η επιφάνειά του είναι πτυχωμένη και πεπλατυσμένη, ενώ η μικροσκοπική δομή του δεν διαθέτει το χαρακτηριστικό πρισματικό στρώμα και τους ευδιάκριτους πόρους των αυγών με σκληρό κέλυφος. Αντίθετα, παρουσιάζει μεγαλύτερη ομοιότητα με τα αυγά σύγχρονων φιδιών και σαυρών.
Το κέλυφος διατηρήθηκε ως απατίτης και περιέχει μεμονωμένους κρυστάλλους πυρίτη. Πρόκειται για ορυκτά που συναντώνται και σε άλλες περιπτώσεις εξαιρετικής απολίθωσης μαλακών ιστών. Η ταφή του σε θαλάσσια ιζήματα και η μεταγενέστερη ανοργανοποίηση φαίνεται ότι βοήθησαν στη διατήρηση μιας τόσο ευαίσθητης δομής.
Το γέννησε μοσάσαυρος;
Μαζί με το αυγό δεν βρέθηκε έμβρυο ή σκελετός, επομένως η ταυτότητα του ζώου που το γέννησε παραμένει άγνωστη.
Η μορφολογία του κελύφους και το τεράστιο μέγεθός του οδήγησαν τους επιστήμονες στην υπόθεση ότι μπορεί να ανήκε σε κάποιο μεγάλο θαλάσσιο ερπετό. Από τη σύγκριση με τα αυγά 259 σύγχρονων ειδών λεπιδοσαύρων υπολογίστηκε ότι το ζώο που το γέννησε θα είχε μήκος τουλάχιστον επτά μέτρων.
Στην ίδια περιοχή έχουν βρεθεί απολιθώματα μοσασαύρων, γιγάντιων θαλάσσιων ερπετών που συγγενεύουν εξελικτικά με τις σημερινές σαύρες και τα φίδια. Για τον λόγο αυτό, ένας μοσάσαυρος θεωρείται πιθανός υποψήφιος, χωρίς όμως να υπάρχει οριστική απόδειξη.
Το μυστήριο της αναπαραγωγής
Οι μοσάσαυροι θεωρείται ότι γεννούσαν ζωντανά μικρά στη θάλασσα. Η ανακάλυψη ενός τόσο μεγάλου και λεπτού αυγού δεν καταρρίπτει απαραίτητα αυτή την άποψη.
Οι ερευνητές εξετάζουν το ενδεχόμενο ορισμένα γιγάντια θαλάσσια ερπετά να διατηρούσαν ένα πολύ λεπτό αυγό μέσα στο σώμα τους μέχρι τα τελευταία στάδια της ανάπτυξης. Το αυγό ενδεχομένως να γεννιόταν και να εκκολαπτόταν σχεδόν αμέσως.
Πρόκειται, ωστόσο, μόνο για επιστημονική υπόθεση. Δεν υπάρχουν στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι το συγκεκριμένο αυγό εκκολάφθηκε ή ότι περιείχε μοσάσαυρο.
Το Antarcticoolithus bradyi παραμένει έτσι ένα σπάνιο παράθυρο στη ζωή της Κρητιδικής Ανταρκτικής, αλλά και ένα απολίθωμα του οποίου ο πραγματικός «γονέας» εξακολουθεί να αποτελεί μυστήριο.
About The Author
